Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “Oude woorden”

484 dossiers
Encyclopedie-artikel

Sinterklaasintocht in Mierlo

Sinterklaasintocht in Mierlo Sinterklaasintocht in Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en betekenis van het onderwerp, […]

Encyclopedie-artikel

Slager

Van dier tot winkelproduct De traditionele slager deed veel meer dan vlees achter een toonbank verkopen. Hij slachtte dieren, beende karkassen uit en maakte zelf producten als worst en zult. Een goed gedocumenteerd Mierloos voorbeeld is Janus van den Wittenboer, die een slagerij aan de Marktstraat had. Hij werkte overdag in slachterij en winkel en […]

Encyclopedie-artikel

Slagers

Slagerijen als plaatselijke voedselvoorziening Mierlo kende meerdere slagers die vlees verkochten en vroeger vaak zelf slachtten. Zij werkten voor huishoudens én boeren die een dier op het eigen erf lieten slachten. Janus van den Wittenboer aan de Marktstraat is een goed gedocumenteerd voorbeeld, maar hij was niet de enige Mierlose slager. Van eigen slachterij naar […]

Encyclopedie-artikel

Spinnen

Van losse vezel naar garen Voordat wol, vlas of katoen kon worden geweven, moesten vezels tot een bruikbare draad worden gesponnen. Dat gebeurde lange tijd met eenvoudig handgereedschap en later met spinnewielen. Spinnen was vaak huisarbeid en werd in historische beschrijvingen veel met vrouwenwerk verbonden. Het maakte deel uit van een productieketen waarin verschillende gezinsleden […]

Encyclopedie-artikel

Sponsoring

Lokale bedrijven als financiële partner Contributie alleen dekt niet altijd alle kosten van een sportvereniging. Sponsoring door bedrijven helpt bij kleding, trainers, jeugdactiviteiten, materialen en evenementen. Mifano beschrijft in haar sponsorbeleid dat bijdragen onder meer worden gebruikt voor een gekwalificeerde hoofdtrainer, opleiding van jeugdkader en nevenactiviteiten. Meer dan reclame langs het veld Voor ondernemers biedt […]

Encyclopedie-artikel

Spoorlijn door het oude Mierlose grondgebied

Spoor langs Mierlo-Hout Het historische grondgebied van de voormalige gemeente Mierlo werd doorsneden door de spoorlijn Eindhoven-Venlo. Vooral bij Mierlo-Hout lag de spoorweg dicht bij de bebouwing en had zij grote invloed op de ruimtelijke ontwikkeling. Mierlo-Dorp kreeg zelf geen station aan deze spoorlijn. Daardoor was de betekenis voor het dorp anders dan voor plaatsen […]

Encyclopedie-artikel

Sport en identiteit

Clubs als onderdeel van het dorp Sport is in Mierlo meer dan lichamelijke activiteit. Verenigingen brengen generaties samen, creëren vrijwilligersnetwerken en leveren gedeelde herinneringen aan wedstrijden, kampioenschappen, toernooien en clubhuizen. Mifano en Uno Animo bestaan al ongeveer een eeuw; tennis en hockey voegden later nieuwe verenigingsculturen toe. Daardoor heeft vrijwel iedere periode van het moderne […]

Encyclopedie-artikel

Sport vóór sportverenigingen

Bewegen vóór de moderne club Sport zoals we die nu kennen — met vaste regels, ledenadministratie, competities en sportparken — ontstond pas relatief laat. Daarvóór waren lichamelijke activiteiten verweven met werk, feest, jeugdspel en lokale gebruiken. Het schuttersgilde is een oud Mierloos voorbeeld waarin vaardigheid, competitie en ritueel samenkomen. Schieten op doel of vogel had […]

Encyclopedie-artikel

Sportaccommodaties

Van open veld naar gespecialiseerde voorzieningen De eerste sporters gebruikten eenvoudige terreinen. In de twintigste eeuw ging de gemeente steeds vaker specifieke complexen aanleggen. Sportpark De Ark werd in 1957 geopend en groeide uit tot voetbalcomplex. Sportpark ’t Oudven huisvest onder meer HC Mierlo. De Mierlose Tennisvereniging heeft haar accommodatie aan de Heer van Scherpenzeelweg […]

Encyclopedie-artikel

Sportvrijwilligers

Zonder vrijwilligers geen lokale sport Amateursportverenigingen draaien in hoge mate op onbetaalde inzet. Trainers, leiders, scheidsrechters, kantinemedewerkers, terreinbeheerders, bestuursleden en organisatoren houden competitie en clubleven mogelijk. De huidige organisatiestructuur van Mifano laat tientallen vrijwillige functies en commissies zien. De club gebruikt ook maatschappelijke stages om jongeren kennis te laten maken met vrijwilligerswerk. Ook bij andere […]

Encyclopedie-artikel

Stichting Van Enckevoirt

De nalatenschap achter het Apostelhuis Met ‘Stichting Van Enckevoirt’ wordt in de Mierlose geschiedenis de vermogens- en beheersstructuur rond de nalatenschap van kardinaal Willem van Enckevoirt bedoeld. Historische bronnen spreken vooral van de stichting of fundatie van het Apostelhuis. Inkomsten kwamen uit bezittingen, verpachtingen en andere rechten. Een rentmeester beheerde die middelen; later lag het […]

Encyclopedie-artikel

Straatverlichting in Mierlo

Straatverlichting in Mierlo Ontwikkeling van openbare verlichting langs dorpsstraten en nieuwe woonwijken. Dit onderwerp krijgt een zelfstandig dossier omdat het een eigen plaats heeft in de geschiedenis van Mierlo en niet voldoende zichtbaar wordt wanneer het slechts als detail in een groter overzichtsartikel blijft staan. Historische kern Openbare verlichting veranderde de beleving van wegen en […]

Encyclopedie-artikel

Straffen

Van boete tot doodstraf Historische rechtspraak kende een breed scala aan straffen. Geldboetes en verbeurdverklaring kwamen veel voor, maar ook openbare vernedering, verbanning, lijfstraffen en in uitzonderlijke zware zaken de doodstraf. De aard van de straf hing af van periode, delict, rechtsgebied en juridische status van betrokkenen. Het is daarom onjuist om één vast strafstelsel […]

Encyclopedie-artikel

Stroperij in Mierlo

Stroperij in Mierlo Stroperij lag op het snijvlak van voedselvoorziening, armoede, gewoonte en formeel jachtrecht. In een agrarisch dorp kon wild tegelijk eigendom van een jachtrechthebbende én schadelijk voor gewassen zijn. Daardoor ontstaat een geschiedenis waarin juridische regels en dagelijkse belangen regelmatig botsten. Jachtrecht en ongelijkheid Het recht om wild te bemachtigen was historisch niet […]

Encyclopedie-artikel

Studiebeurzen van Jan Damen

Studiebeurzen van Jan Damen De nalatenschap van Jan Damen kreeg in Mierlo ook betekenis via studieondersteuning. Dit dossier richt zich niet opnieuw op zijn volledige biografie, maar op de langdurige werking van een fonds of fundatie waarmee opleiding voor begunstigden mogelijk werd gemaakt. Zulke beurzen laten zien hoe religieuze nalatenschappen, familieverbanden en onderwijs met elkaar […]

Encyclopedie-artikel

Telefoonnet en telefooncentrale in Mierlo

Telefoonnet en telefooncentrale in Mierlo Ontwikkeling van telefonische bereikbaarheid, aansluitnummers en lokale communicatie. Dit onderwerp krijgt een zelfstandig dossier omdat het een eigen plaats heeft in de geschiedenis van Mierlo en niet voldoende zichtbaar wordt wanneer het slechts als detail in een groter overzichtsartikel blijft staan. Historische kern Vroege telefoonaansluitingen waren schaars en vooral zichtbaar […]

Encyclopedie-artikel

Tennis

MTV start in 1972 De Mierlose Tennis Vereniging ontstond in 1972. Theo Stultiens behoorde tot de initiatiefnemers. De jonge vereniging kreeg twee banen op het toenmalige tenniscomplex bij Sportpark De Ark ter beschikking. In 2022 vierde MTV haar vijftigjarig jubileum. De club was toen uitgegroeid tot een grote Mierlose sportvereniging met honderden leden. Nieuwe racketsporten […]

Encyclopedie-artikel

Tentoonstelling Zorg in Mierlo 2026

Tentoonstelling Zorg in Mierlo 2026 In het voorjaar van 2026 organiseerde Heemkundekring Myerle in het atrium van Hof van Bethanië de tentoonstelling Zorg in Mierlo. De expositie vormde een belangrijk publiek onderdeel van het gelijknamige jaarthema. Aan de hand van historische foto’s, zorgvoorwerpen en voorbeelden van gebouwen werd zichtbaar gemaakt hoe lokale gezondheids- en welzijnszorg […]

Encyclopedie-artikel

Textielnijverheid in Mierlo

Van huisnijverheid naar fabriek Mierlo had in de negentiende eeuw veel thuiswevers. In de vroege twintigste eeuw verschoof de textielproductie naar fabrieksgebouwen met mechanische getouwen. In de negentiende eeuw veranderde de textielproductie in Zuidoost-Brabant ingrijpend. Mechanische aandrijving en grotere productie-eenheden maakten het mogelijk om meer doek met minder verspreide handarbeid te vervaardigen. De Mierlose fabriek […]

Encyclopedie-artikel

Textielverleden zichtbaar in het Mierlose straatbeeld

Textielverleden zichtbaar in het Mierlose straatbeeld Textielverleden zichtbaar in het Mierlose straatbeeld gaat over een recente vorm van erfgoedpresentatie: historische fotoborden op plekken die herinneren aan wevers, bedrijven en woonhuizen uit de textielgeschiedenis. Acht zichtbare locaties In 2025 meldde Heemkundekring Myerle dat in Mierlo op verschillende strategische plaatsen fotoborden waren aangebracht. Genoemd werden onder meer […]

Encyclopedie-artikel

Thuiswevers

Weefgetouw in het woonhuis In de negentiende eeuw telde Mierlo veel thuiswevers. Zij werkten met een weefgetouw in of bij de woning en produceerden in opdracht van handelaren of fabrikeurs. De Heemkundekring Myerle beschrijft Mierlo als overwegend agrarisch: kleine boeren konden vooral in rustige wintermaanden met weven bijverdienen. Mierlo-Dorp was economisch sterk op Geldrop gericht, […]

Encyclopedie-artikel

Thuiszorg

Zorg aan huis heeft oude wortels Thuis zorgen is veel ouder dan de term thuiszorg. Eeuwenlang namen familieleden en buren de verzorging van zieken en ouderen op zich. In de twintigste eeuw werd professionele zorg aan huis georganiseerd via kruisverenigingen en wijkverpleegkundigen. In Mierlo kwamen vanaf 1933 de gezusters Ronz en later andere wijkzusters bij […]

Encyclopedie-artikel

Tolrecht in de heerlijkheid Mierlo

Tolrecht in de heerlijkheid Mierlo Tolrecht in de heerlijkheid Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en […]

Encyclopedie-artikel

Toneel

Van amateurspel naar professioneel programma Toneel heeft in Mierlo zowel een amateur- als een professionele traditie. Schoolvoorstellingen, verenigingsavonden en amateurtoneel boden inwoners de mogelijkheid zelf op het podium te staan. In de recente cultuurgeschiedenis ontwikkelde zich daarnaast een geprogrammeerd theateraanbod. Ons Mierloos Theater bracht in het Patronaat cabaret, muziek, jeugdvoorstellingen en toneel naar het dorp. […]