Ga naar inhoud
Digitale Encyclopedie van Mierlo
Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.
Verkennen
Resultaten
Plaatsnamen in brede zin Een toponiem is een geografische naam. In lokaal heemkundig onderzoek worden toponiemen en veldnamen vaak vrijwel als synoniemen gebruikt, al kan ’toponiem’ breder zijn en ook namen van gehuchten, waterlopen, wegen en andere plaatsen omvatten. Voor Mierlo zijn toponiemen belangrijk omdat sommige namen ouder kunnen zijn dan de oudste bewaard gebleven […]
Toponymische kaarten en veldnamenonderzoek in Mierlo Veldnamen en oude plaatsnamen bewaren informatie over gebruik, eigendom, bodem, landschap en lokale herinnering. Een naam kan eeuwen blijven bestaan terwijl het fysieke landschap sterk verandert. Daarom zijn toponymische kaarten een waardevolle aanvulling op kadaster en archiefstukken. Wat de bronnen vastleggen De Meertens-collectie bevat toponymisch kaartmateriaal als landelijke onderzoeksingang. […]
Trainingsomgeving voor professionele teams Mierlo heeft geen groot betaald-voetbalstadion, maar beschikt wel over een combinatie van voorzieningen die voor topsportteams aantrekkelijk is. HUP biedt hotel-, herstel- en sportfaciliteiten en beschrijft voor voetbaltrainingskampen vijf professionele velden met natuur- en kunstgras. De Ark als trainingslocatie Sportpark De Ark heeft door de jaren heen veel profploegen ontvangen. Tijdens […]
Torendag in Mierlo Torendag is een regionale erfgoedactiviteit waarbij historische kerktorens en kerklocaties in Peelland en later ook de Kempen onder de aandacht worden gebracht. Mierlo neemt deel vanwege de bijzondere situatie van de Heilige Luciakerk: het negentiende-eeuwse gebouw bevat nog de oudere middeleeuwse toren. Tijdens openstellingen wordt die gelaagde bouwgeschiedenis toegankelijk gemaakt voor een […]
Tour de France door Mierlo in 1996 Doorkomst van de Tour de France als opvallend moment in de recente Mierlose sport- en evenementengeschiedenis. Dit onderwerp krijgt een zelfstandig dossier omdat het een eigen plaats heeft in de geschiedenis van Mierlo en niet voldoende zichtbaar wordt wanneer het slechts als detail in een groter overzichtsartikel blijft […]
Een terugkerend Mierloos sportfenomeen Vanaf de late twintigste eeuw ontwikkelde Mierlo zich tot een bekende verblijfplaats voor voetbaltrainingskampen. Hotelvoorzieningen en de velden van Sportpark De Ark liggen dicht bij elkaar. Een bijzonder hoogtepunt was EURO 2000, toen Engeland, Turkije en Italië op De Ark trainden. Clubs uit vele landen Ook daarna bleven Nederlandse en buitenlandse […]
Van paard en wagen naar vrachtwagen Transport was eerst een aanvulling op landbouw en handel. Met de groei van industrie, wegen en gemotoriseerd verkeer ontstonden gespecialiseerde vervoersbedrijven. Een opvallend voorbeeld uit het oude gemeentelijke grondgebied is de ontwikkeling van Jumbo in Mierlo-Hout. In een voormalige textielfabriek werden vanaf 1927 transportauto’s geproduceerd. Logistieke ligging Mierlo lag […]
Trekkracht vóór de tractor Paarden en ossen leverden eeuwenlang de kracht voor ploegen, karren en ander zwaar werk. Welke dieren werden gebruikt hing af van bedrijf, tijd en beschikbare middelen. Dat beide in Mierlo praktisch van belang waren blijkt onder meer uit oude gemeentelijke brandweerregels: bij brand konden paarden, ossen en karren van inwoners worden […]
Tuberculoseonderzoek in Mierlo in 1966 In het najaar van 1966 werd in Mierlo een algemeen bevolkingsonderzoek op tuberculose voorbereid. Een contemporaine aankondiging in Rond de Toren vermeldt dat het onderzoek van 10 tot en met 17 november zou plaatsvinden en dat inwoners boven een bepaalde leeftijd vooraf een enquêtekaart ontvingen. Het gemeentebestuur riep inwoners op […]
Dialect is vooral gesproken taal Het eigene van een dialect zit niet alleen in woorden. Klank, ritme, klinkers en uitspraak kunnen minstens zo karakteristiek zijn. Daardoor kan een geschreven dialectzin maar gedeeltelijk weergeven hoe een oudere Mierlonaar werkelijk sprak. Heemkundige dialectvoorbeelden gebruiken aangepaste spelling om klanken zichtbaar te maken. Zulke schrijfwijzen zijn praktisch, maar vormen […]
Vaccinatiegeschiedenis in Mierlo Vaccinatie is een geschikt onderwerp om de overgang van traditionele ziektebestrijding naar georganiseerde volksgezondheid in Mierlo zichtbaar te maken. Vooral pokken vormden in de negentiende eeuw een directe aanleiding voor registratie, toezicht en inenting. Het dossier behandelt niet alleen medische techniek, maar ook de rol van gemeentebestuur, artsen, ouders en scholen. Pokken […]
Van boerderijmelk naar zuivelfabriek De geschiedenis van melk in Mierlo laat de overgang zien van een agrarische huishoud- en dorpsvoorziening naar georganiseerde verwerking en distributie. Lokale herinneringen aan het boerenleven beschrijven een wereld waarin melk direct aan de boerderij en in het dorp aanwezig was. De archiefvermelding van de zuivelfabriek Sint Lucia, gedateerd 1916–1960, laat […]
Van Gogh en Mierlo: hypothese en onderzoek Er bestaat een lokale hypothese dat een tekening van Vincent van Gogh mogelijk een plek bij Mierlo of een Mierlose kanaalbrug weergeeft. Juist omdat de toeschrijving van de locatie niet algemeen vaststaat, wordt dit geen artikel dat beweert dat Van Gogh “in Mierlo tekende”, maar een onderzoeksdossier over […]
Een geleidelijke verandering In de prehistorie veranderde de manier waarop mensen het landschap gebruikten fundamenteel. De oudste groepen leefden van jacht, visserij en het verzamelen van voedsel. Later gingen landbouw en veeteelt een steeds grotere rol spelen. Voor Mierlo kennen we geen geschreven bronnen uit deze perioden; de ontwikkeling moet volledig uit archeologische vondsten en […]
Hulp was ooit afhankelijk van lokale middelen Eeuwenlang hing steun bij armoede, ziekte en ouderdom af van familie, kerkelijke fondsen, liefdadige verenigingen en gemeentelijke armenzorg. Het Apostelhuis is daarvan een vroeg voorbeeld. Later kwamen armenbesturen, de Tafel van de Heilige Geest, Vincentius- en Elisabethverenigingen en gemeentelijk betaalde geneeskundige hulp. Rechten in plaats van uitsluitend gunsten […]
Een uitzonderlijke zestiende-eeuwse loopbaan De reis van Willem van Enckevoirt van het landelijke Mierlo naar Rome is een van de opvallendste persoonlijke verhalen uit de dorpsgeschiedenis. Een kerkelijke opleiding bood in de late middeleeuwen aan een talentvolle jongen een van de weinige wegen naar internationale studie en bestuur. Van Enckevoirt kwam vermoedelijk via ‘s-Hertogenbosch en […]
Vleesvoorraad op het erf Een of meer varkens vormden op veel historische boerenerven een belangrijke vleesreserve. De dieren konden worden gevoerd met producten en reststromen uit het eigen huishouden en bedrijf. Lokale bronnen tonen varkens regelmatig in het dagelijkse boerderijleven. In een bericht uit De Kersenpit over een brand op ’t Oudven wordt bijvoorbeeld vermeld […]
Dieren als onderdeel van het gemengde bedrijf Veehouderij stond in historisch Mierlo meestal niet los van akkerbouw. Koeien leverden melk en mest, varkens konden restproducten benutten en paarden of ossen leverden trekkracht. Het aantal dieren per boerderij was veel kleiner dan in moderne gespecialiseerde bedrijven. Voor kleine boeren kon één koe of varken al een […]
Naamkaart van het landschap Vóór huisnummers, moderne straatnamen en nauwkeurige kaarten gebruikten bewoners namen om akkers, weilanden, heidevelden, bossen en andere terreinen aan te duiden. Zulke veldnamen vormden een praktische mentale kaart van het landschap. Heemkundekring Myerle beschrijft veldnamen als belangrijke bron voor historische geografie. Namen kunnen aanwijzingen bevatten over bodem, landbouw, bezit, gebruik, personen, […]
Veldwachters van Mierlo Voor de komst van de moderne politie waren veldwachters een zichtbaar gezicht van het lokale gezag. Zij hielden toezicht op wegen, markten, kermis, jacht, drankgebruik, ordeverstoring en gemeentelijke voorschriften. In Mierlo veranderde hun werk mee met verkeersgroei, nieuwe wetten en de ontwikkeling van Mierlo-Hout. Taken op straat en buitengebied De veldwachter controleerde […]
Verborgen schat van Mierlo in 1791 Op 9 april 1791 schreef secretaris B. J. van Heuven van de heerlijkheid Mierlo aan de Vrouw van Mierlo over een gerucht dat in het dorp rondging: bij een inwoner zou onder de overstek van een woning een aardewerken pot met enkele honderden munten zijn opgegraven. Van Heuven onderzocht […]
Een agrarisch landschap dat plaatsmaakte De groei van Mierlo in de twintigste en eenentwintigste eeuw vond voor een groot deel plaats op voormalige landbouwgrond. Daarmee verdwenen niet alleen akkers en boomgaarden, maar ook boerderijen, stallen en erven. Sommige boerderijen werden gesloopt omdat zij bouwplannen in de weg stonden; andere raakten hun agrarische functie kwijt en […]
Verdwenen grensnamen van Mierlo Oude grensbeschrijvingen van Mierlo noemen punten waarvan de naam tegenwoordig verdwenen, verschoven of moeilijk lokaliseerbaar is. De figuratieve kaart van 1706 noemt en tekent dergelijke grensplaatsen in samenhang met wegen, water en heide. Dit dossier verzamelt die verdwenen naamlaag zonder iedere oude term met een moderne straat of GPS-punt gelijk te […]
Routes verdwijnen door nieuwe inrichting Historische wegen waren sterk verbonden met boerderijen, akkers, kerk, heide en buurdorpen. Wanneer functies verdwenen of nieuwe woonwijken en landbouwpercelen werden aangelegd, konden oude routes worden verlegd of volledig verdwijnen. Toponiemenonderzoek noemt bijvoorbeeld de oude Lo-straat, in dialect ook ‘de Louwe’, die op de kadastrale kaart van 1832 voorkomt en […]
