Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “Slager”

66 dossiers
Encyclopedie-artikel

Rattenplaag in Mierlo

Rattenplaag in Mierlo Rattenoverlast was in een agrarisch dorp niet alleen een hinderlijk verschijnsel maar kon voedselvoorraden, stallen, afvalplaatsen en volksgezondheid raken. Een lokale Koerierstudie verbindt een Mierlose rattenplaag met herinneringen aan gezondheid en dagelijks leven. Het dossier behandelt bestrijdingsmethoden en lokale reacties als historisch onderwerp, maar maakt onderscheid tussen aantoonbare gemeentelijke of krantenmeldingen en […]

Encyclopedie-artikel

Roggeteelt

Graan voor de zandgrond Rogge was eeuwenlang een belangrijk gewas op de arme zandgronden van Zuidoost-Brabant. Het gewas kon beter met voedselarme bodem en winterse omstandigheden omgaan dan veel andere graansoorten. Voor Mierlo past rogge in het traditionele landbouwsysteem rond oude akkers en gemengde bedrijven. Het graan leverde meel voor voeding en veel stro voor […]

Encyclopedie-artikel

Schapen

Wol, vlees en gebruik van schrale gronden Schapen konden grazen op gronden die voor akkerbouw minder geschikt waren, waaronder heide en andere gemeenschappelijke of marginale gronden. Zij leverden wol, vlees en mest. Voor het historische zandlandschap rond Mierlo past schapenhouderij in het bredere systeem waarin heide, akker, stal en dorp met elkaar verbonden waren. Geen […]

Encyclopedie-artikel

Schoenmaker

Maken én repareren De schoenmaker vervaardigde en vooral later repareerde leren schoenen en ander leerwerk. In een tijd waarin goederen kostbaar waren, werden schoenen veel langer gebruikt en meermaals hersteld. Mierlose bronnen noemen al in 1762 schoenmaker Hendrik Gooris. De gemeente liet hem twaalf leren brandemmers maken. Een krantenreconstructie uit 1921 noemt daarnaast schoenmaker Boelens […]

Encyclopedie-artikel

Slager

Van dier tot winkelproduct De traditionele slager deed veel meer dan vlees achter een toonbank verkopen. Hij slachtte dieren, beende karkassen uit en maakte zelf producten als worst en zult. Een goed gedocumenteerd Mierloos voorbeeld is Janus van den Wittenboer, die een slagerij aan de Marktstraat had. Hij werkte overdag in slachterij en winkel en […]

Encyclopedie-artikel

Slagers

Slagerijen als plaatselijke voedselvoorziening Mierlo kende meerdere slagers die vlees verkochten en vroeger vaak zelf slachtten. Zij werkten voor huishoudens én boeren die een dier op het eigen erf lieten slachten. Janus van den Wittenboer aan de Marktstraat is een goed gedocumenteerd voorbeeld, maar hij was niet de enige Mierlose slager. Van eigen slachterij naar […]

Encyclopedie-artikel

Transportbedrijven

Van paard en wagen naar vrachtwagen Transport was eerst een aanvulling op landbouw en handel. Met de groei van industrie, wegen en gemotoriseerd verkeer ontstonden gespecialiseerde vervoersbedrijven. Een opvallend voorbeeld uit het oude gemeentelijke grondgebied is de ontwikkeling van Jumbo in Mierlo-Hout. In een voormalige textielfabriek werden vanaf 1927 transportauto’s geproduceerd. Logistieke ligging Mierlo lag […]

Encyclopedie-artikel

Trekpaarden en ossen

Trekkracht vóór de tractor Paarden en ossen leverden eeuwenlang de kracht voor ploegen, karren en ander zwaar werk. Welke dieren werden gebruikt hing af van bedrijf, tijd en beschikbare middelen. Dat beide in Mierlo praktisch van belang waren blijkt onder meer uit oude gemeentelijke brandweerregels: bij brand konden paarden, ossen en karren van inwoners worden […]

Encyclopedie-artikel

Varkens

Vleesvoorraad op het erf Een of meer varkens vormden op veel historische boerenerven een belangrijke vleesreserve. De dieren konden worden gevoerd met producten en reststromen uit het eigen huishouden en bedrijf. Lokale bronnen tonen varkens regelmatig in het dagelijkse boerderijleven. In een bericht uit De Kersenpit over een brand op ’t Oudven wordt bijvoorbeeld vermeld […]

Encyclopedie-artikel

Veehouderij

Dieren als onderdeel van het gemengde bedrijf Veehouderij stond in historisch Mierlo meestal niet los van akkerbouw. Koeien leverden melk en mest, varkens konden restproducten benutten en paarden of ossen leverden trekkracht. Het aantal dieren per boerderij was veel kleiner dan in moderne gespecialiseerde bedrijven. Voor kleine boeren kon één koe of varken al een […]

Encyclopedie-artikel

Verdwenen winkels

Van lokale middenstand naar veranderd winkelpatroon Het Mierlo van de twintigste eeuw kende veel kleine winkels die onderdeel waren van het dagelijkse dorpsleven: kruideniers, bakkers, slagers, textielzaken en andere speciaalzaken. Vaak waren winkel en woning in hetzelfde pand ondergebracht. De komst van grotere winkels, supermarkten, autoverkeer en veranderend consumentengedrag maakte veel kleinschalige bedrijven economisch minder […]

Encyclopedie-artikel

Verdwijnen van oude ambachten

Techniek veranderde het dorp Veel ambachten verdwenen niet omdat hun producten overbodig werden, maar omdat de productiewijze veranderde. Schoenen bleven nodig, maar kwamen uit fabrieken. Karren maakten plaats voor tractorwagens en auto’s. Mechanische maalderijen namen werk van windmolens over. Ook landbouwmechanisatie verkleinde de vraag naar hoefsmid, wagenmaker en traditioneel handgereedschap. Centrale slachthuizen en nieuwe voedselregels […]

Encyclopedie-artikel

Wagenmaker

Houten voertuigen voor landbouw en vervoer De wagenmaker vervaardigde en repareerde karren, wagens en houten onderdelen daarvan. Het ambacht was nauw verbonden met boerenbedrijven, omdat vervoer van mest, hooi, oogst en brandhout zonder karren nauwelijks mogelijk was. De wagenmaker werkte met verschillende houtsoorten en moest rekening houden met belasting, vorm en maatvoering. Voor ijzeren banden […]

Encyclopedie-artikel

Winkeliers

De gezichten van het dorpscentrum Winkeliers bepaalden lange tijd in sterke mate het straatbeeld van Dorpsstraat, Marktstraat, Kerkstraat en omliggende straten. Veel winkels droegen eenvoudig de familienaam van de eigenaar. De zaak kon gedurende meerdere generaties worden voortgezet, maar ook snel van branche of eigenaar veranderen. Bronnen voor winkelgeschiedenis Advertenties, telefoonboeken, belastingregisters, bouwvergunningen en foto’s […]

Encyclopedie-artikel

Winkels aan huis

Wonen en verkopen onder één dak Historische winkels waren vaak letterlijk onderdeel van het woonhuis. Een voorkamer werd winkel, terwijl opslag of werkplaats achter het huis lag. Voor kleine middenstanders maakte die combinatie een aparte bedrijfsruimte overbodig. Bakkers, kruideniers, melkverkopers, kleermakers en andere ondernemers konden op deze manier vanuit huis werken. Moderne variant: bedrijf aan […]

Encyclopedie-artikel

Winterwerk

De boerderij stopte niet na de oogst In de winter lag het werk op de akkers grotendeels stil, maar op het erf bleef veel te doen. Dieren moesten worden verzorgd en gevoerd, gereedschap gerepareerd en voedselvoorraden verwerkt. Winter was ook de traditionele periode voor het slachten van varkens. Het koelere weer maakte verwerking en bewaring […]

Encyclopedie-artikel

Zelfvoorziening

Veel kwam van eigen erf Op historische boerenbedrijven werd een aanzienlijk deel van het dagelijkse voedsel zelf geproduceerd. Aardappelen, graan, groenten, eieren, melk en vlees konden van eigen grond of dieren komen. Ook grondstoffen werden zoveel mogelijk benut. Stro diende als stal- en dakmateriaal, mest ging terug naar de akker en een geslacht varken werd […]

Encyclopedie-artikel

Zzp’ers

Ondernemen zonder groot bedrijfspand Een zelfstandige zonder personeel kan diensten of producten leveren zonder werknemers in dienst te hebben. Daardoor past dit ondernemerschap goed bij een woon- en forensendorp waar veel kennis- en dienstverlenend werk mogelijk is. Een deel van deze ondernemers werkt vanuit huis. Dat lijkt ruimtelijk op de oude winkel of werkplaats aan […]