Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “De oude kerk”

212 dossiers
Encyclopedie-artikel

Mierlose middenstand in Rond de Toren

Mierlose middenstand in Rond de Toren Het parochieblad Rond de Toren bevat tientallen jaren advertenties van Mierlose winkeliers, ambachtslieden en dienstverleners. Die advertenties vormen een seriële bron voor de middenstand: adressen, branches, slogans, thuisbezorging en veranderende consumptie worden zichtbaar. Dit dossier gebruikt advertenties niet als objectieve bedrijfsprofielen — reclame wil verkopen — maar als tijdgebonden […]

Encyclopedie-artikel

Mierlose stuntpiloten en vroege luchtvaart

Mierlose stuntpiloten en vroege luchtvaart Vliegveld Molenheide Rond 1919 werd op de Molenheide, tussen Mierlo en Geldrop, een vliegveld ingericht als onderdeel van Lustoord Molenheide. Het Brabants Historisch Informatie Centrum beschrijft dit als het eerste vliegveld in de omgeving van Eindhoven. Bezoekers konden er vlieg- en parachutedemonstraties zien en tegen betaling rondvluchten maken. De exploitanten […]

Encyclopedie-artikel

Missie en missionarissen uit Mierlo

Missie en missionarissen uit Mierlo In de late negentiende en vroege twintigste eeuw vormde de katholieke missie een zichtbaar onderdeel van het religieuze leven in Noord-Brabant. Ook vanuit Mierlo en Mierlo-Hout vertrokken geestelijken naar missiegebieden buiten Europa. De Canon van Mierlo behandelt dit als een afzonderlijk venster. Voor de encyclopedie is het onderwerp vooral relevant […]

Encyclopedie-artikel

Modern Mierlo

Een dorp met historische lagen Modern Mierlo is geen breuk met het verleden, maar een nieuwe laag daarbovenop. De middeleeuwse kerkplaats, oude wegen, boerderijen, kersentraditie en verenigingen bestaan naast nieuwbouwwijken, moderne scholen, sportvoorzieningen en regionale infrastructuur. Bestuurlijk is Mierlo sinds 2004 onderdeel van Geldrop-Mierlo. Ruimtelijk bestaat de kern volgens de gemeente uit Mierlo-Dorp, Luchen, Kerkakkers, […]

Encyclopedie-artikel

Moderne basisscholen

Van afzonderlijke lagere scholen naar kindcentra Het Mierlose basisonderwijs veranderde na 1970 sterk. Jongens- en meisjesscholen werden gemengd, kleuter- en lager onderwijs werden in 1985 samengevoegd tot basisonderwijs en schoolbesturen professionaliseerden. Historische namen verdwenen, fuseerden of leefden in nieuwe organisaties voort. De Lucia-traditie is bijvoorbeeld onderdeel geworden van Kindcentrum Puur Sang. Ook de huisvesting blijft […]

Encyclopedie-artikel

Moderne bereikbaarheid

Tussen Eindhoven en Helmond Mierlo ligt tegenwoordig in het stedelijke netwerk tussen Eindhoven en Helmond. De belangrijkste regionale autoverbindingen zijn de routes richting de N270 en, via Geldrop, de A67. Het centrum van Mierlo ligt verder van de autosnelweg dan Geldrop, maar relatief dicht bij de N270. De fiets heeft een sterke positie. De gemeentelijke […]

Encyclopedie-artikel

Moderne zorgvoorzieningen

Zorg is verdeeld over meerdere systemen De moderne zorg rond Mierlo bestaat niet meer uit één dorpsdokter, één klooster of één armenfonds. Huisartsen, apotheek, fysiotherapie, thuiszorg, ziekenhuizen, gemeentelijke ondersteuning en welzijnsorganisaties hebben ieder een eigen taak. Voor ondersteuning bij zelfstandig wonen of huishoudelijke problemen kunnen inwoners bij de gemeente en het CMD terecht. Persoonlijke verzorging […]

Encyclopedie-artikel

Moedercursussen van het Wit-Gele Kruis in Mierlo

Moedercursussen van het Wit-Gele Kruis in Mierlo Voorlichting aan aanstaande en jonge moeders was een belangrijk onderdeel van de twintigste-eeuwse preventieve gezondheidszorg. In Mierlo gebeurde dit onder meer via het Wit-Gele Kruis en de wijkzusters. De lokale bronnen noemen cursussen, een bureau voor aanstaande moeders en consultatie rond zuigelingen. Daarmee werd kennis over zwangerschap, geboorte […]

Encyclopedie-artikel

Mondelinge geschiedenis van Mierlo

Mondelinge geschiedenis van Mierlo Veel kennis over een dorp leeft eerst in herinneringen: verhalen over straten, bijnamen, winkels, oorlog, werk en verenigingen. Mondelinge geschiedenis maakt die kennis onderzoekbaar wanneer duidelijk wordt vastgelegd wie iets vertelt, wanneer en vanuit welke ervaring. Wat de bronnen vastleggen De bronlaag bevat formeel gearchiveerde oorlogsinterviews uit 1994, een heemkundige beeld- […]

Encyclopedie-artikel

Monumenten van Mierlo

Beschermd én onbeschermd erfgoed Het bouwkundige erfgoed van Mierlo bestaat uit meer dan alleen officieel beschermde monumenten. Rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten, archeologische locaties en karakteristieke maar onbeschermde panden vertellen samen het verhaal van het dorp. Bekende voorbeelden zijn de Luciakerk en pastorie, de standerdmolen, het Oude Raadhuis en het Patronaat. Daarnaast zijn historische boerderijen, woonhuizen, religieuze […]

Encyclopedie-artikel

Monumentenschildjes en zichtbare monumentenzorg in Mierlo

Monumentenschildjes en zichtbare monumentenzorg in Mierlo Monumentenschildjes en zichtbare monumentenzorg in Mierlo beschrijft hoe monumenten niet alleen juridisch worden beschermd, maar ook herkenbaar worden gemaakt in de openbare ruimte. In 2024 werd een project afgerond waarbij rijks- en gemeentelijke monumenten in de gemeente met schildjes zichtbaar werden gemaakt. Van register naar straatbeeld Een monumentenregister is […]

Encyclopedie-artikel

Muntvondsten in Het Broek, Hazenwinkel en Stepekolk

Muntvondsten in Het Broek, Hazenwinkel en Stepekolk Historische kern Archeologisch onderzoek in en rond Mierlo heeft naast aardewerk, waterputten, graven en huisplattegronden ook munten opgeleverd. Een lokaal muntenoverzicht brengt vondsten uit Het Broek, Hazenwinkel en Stepekolk samen. Munten kunnen datering en contactnetwerken ondersteunen, maar een losse munt bewijst op zichzelf niet dat op de vindplaats […]

Encyclopedie-artikel

Muziekcultuur

Van koor en harmonie tot pop en metal De Mierlose muziekgeschiedenis is opvallend breed. Kerkelijke en wereldlijke koren, harmonieën, blaaskapellen en carnavalsmuziek vormden lang de traditionele basis. Vanaf de tweede helft van de twintigste eeuw kwamen pop, rock en jongerencultuur daar nadrukkelijk bij. Poervoe bood ruimte aan jonge bands en artiesten. Doe Maar trad er […]

Encyclopedie-artikel

Muziekverenigingen

Muziek als verenigingscultuur Muziekverenigingen zijn al lange tijd zichtbaar bij processies, dorpsfeesten, carnaval, concerten en herdenkingen. Mierlo kende en kent koren, harmonie- en blaasmuziek, kapellen, bands en kleinere ensembles. Een bijzonder voorbeeld is Blaaskapel De Kersenlanders, die ontstond in de context van het eerste Kersenoogstfeest van 1948 en langdurig verbonden bleef met de kersentraditie. Van […]

Encyclopedie-artikel

Negentiende-eeuws onderwijs

Onderwijs wordt een overheidstaak In de negentiende eeuw werd het lager onderwijs steeds sterker door wetten en gemeentelijk bestuur geregeld. Onderwijzers moesten aan opleidingseisen voldoen en schoolopzieners controleerden de kwaliteit. Het bestaande Mierlose schoolgebouw verkeerde rond 1819 in slechte staat. Na klachten en provinciale toestemming werd het vernieuwd en uitgebreid; het aangepaste gebouw werd in […]

Encyclopedie-artikel

Ondergrondse funderingen

Het kasteel leeft voort onder het maaiveld Hoewel de hoofdburcht van het Kasteel van Mierlo rond 1800 verdween, zijn delen van de constructie in de bodem bewaard gebleven. Bodemonderzoek vanaf 1990 wees op funderingsresten, puin en grachten. Latere archeologische waardering bevestigde dat het terrein nog voldoende intacte resten bevat om als archeologisch monument te worden […]

Encyclopedie-artikel

Onderwijs in Mierlo-Hout

Eigen school vanaf 1873 Kinderen uit Mierlo-Hout gingen lange tijd naar de school in Mierlo-Dorp. In de negentiende eeuw werd de afstand en groei van ’t Hout steeds problematischer. In 1873 kreeg Mierlo-Hout een eigen school. Voor meisjes volgde in 1889 een belangrijke uitbreiding toen de Zusters van Liefde van Schijndel zich in het Sint-Alphonsusklooster […]

Encyclopedie-artikel

Onderwijs vóór 1800

Een kleine dorpsschool Voor 1800 was het onderwijs in Mierlo kleinschalig en sterk verbonden met kerk en plaatselijke bestuurders. Kinderen van verschillende leeftijden konden tegelijk in één ruimte les krijgen. Lezen, schrijven en rekenen vormden de belangrijkste vaardigheden. Niet ieder kind volgde even regelmatig onderwijs; ouders betaalden schoolgeld en kinderen waren ook thuis of op […]

Encyclopedie-artikel

Ontwikkeling van Bethanië

Van Apostelhuisfonds naar georganiseerd zorgcomplex De geschiedenis van Bethanië begint niet in 1932. De financiële en sociale lijn loopt terug naar de zestiende-eeuwse fundatie van Willem van Enckevoirt. In 1874 kwamen klooster, school en ruimte voor oude mannen in één complex tegenover de pastorie. In 1909 kon een aangrenzend huis worden gekocht; na verbouwing kreeg […]

Encyclopedie-artikel

Opgroeien in modern Mierlo

School, sport en vrije tijd Opgroeien in het huidige Mierlo verschilt sterk van de situatie waarin kinderen zomers van school wegbleven om op het land te werken. Onderwijs beslaat een veel groter deel van de jeugd en wordt aangevuld met kinderopvang, sport, muziek, cultuur en verenigingsactiviteiten. Ook de schoolomgeving verandert. Kindcentra combineren steeds vaker onderwijs […]

Encyclopedie-artikel

Opkomst van de auto

Wegennet krijgt een nieuwe gebruiker De opkomst van de motorauto veranderde Mierlo in de twintigste eeuw sterk. Wegen die oorspronkelijk voor voetgangers, karren en fietsen waren aangelegd, moesten geschikt worden gemaakt voor sneller en zwaarder verkeer. De provinciale verbindingen richting Geldrop en Helmond kregen daardoor steeds meer betekenis. Bruggen werden vervangen, wegen verbreed en verhard […]

Encyclopedie-artikel

Oude cafés en herbergen

Ontmoetingsplaatsen vóór het gemeenschapshuis Cafés en herbergen waren vroeger belangrijke sociale knooppunten. Ze boden eten en drinken, maar functioneerden ook als vergaderplaats voor verenigingen, plek voor handel en soms als locatie voor feesten, veilingen of openbare bijeenkomsten. In oude kranten en foto’s van Mierlo verschijnen uiteenlopende horecagelegenheden langs doorgaande straten en bij dorpsfuncties. Namen en […]

Encyclopedie-artikel

Oude woorden

Taal bewaart verdwenen werelden Oude dialectwoorden zijn vaak nauw verbonden met werkzaamheden en voorwerpen die uit het dagelijkse leven verdwenen. Landbouwgereedschap, textielwerk, onderdelen van een boerderij, voedselbereiding en lokale gebruiken hadden hun eigen woordenschat. Wanneer zo’n activiteit verdwijnt, verdwijnt vaak ook het woord uit actief gebruik. Daardoor kunnen woordenboeken en herinneringen informatie bewaren die in […]

Encyclopedie-artikel

Oude zandwegen

Wegen zonder verharding Tot diep in de negentiende eeuw bestond het Mierlose wegennet grotendeels uit zandwegen. In 1876 telde de gemeente ongeveer vijftig kilometer aan straten, wegen en voetpaden. De gemeentelijke wegen waren toen nog onverhard; alleen delen van de provinciale route Geldrop-Mierlo-Helmond waren al met klinkers of grind verbeterd. Zandwegen waren sterk afhankelijk van […]