Ga naar inhoud
Digitale Encyclopedie van Mierlo
Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.
Verkennen
Resultaten
Terugkeer van openbaar onderwijs Na de overdracht van de openbare school aan het kerkbestuur in 1927 kende Mierlo tientallen jaren geen openbare lagere school meer. In 1981 veranderde dat met de komst van openbare school ’t Schrijverke. Nieuwe keuze voor ouders De school betekende dat ouders in Mierlo opnieuw konden kiezen voor openbaar basisonderwijs naast […]
Bibliotheek Mierlo Bibliotheek Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en betekenis van het onderwerp, terwijl verwante […]
Onderwijscongregatie in Mierlo-Hout De Broeders van de Christelijke Scholen, beter bekend als de Broeders van De la Salle, zijn een internationale katholieke onderwijscongregatie. Op 27 augustus 1950 vestigde een communiteit zich in Mierlo-Hout. De broeders verzorgden onderwijs en woonden in Huize De la Salle naast de school. Tot 1986 aanwezig De school kreeg in 1954 […]
Het dorp als speelterrein Voor kinderen in het oude Mierlo was vrije tijd minder georganiseerd dan tegenwoordig. Straten, zandwegen, erven, sloten, akkers en bosranden konden speelruimte zijn, naast werk dat thuis moest worden gedaan. Spelmaterialen waren vaak eenvoudig of zelfgemaakt. Knikkeren, tollen, voetballen, klimmen en seizoensspelen vroegen weinig formele voorzieningen. Van straat naar speelplaats en […]
Zusters naar Mierlo in 1874 De Franciscanessen van Oirschot kwamen in 1874 naar Mierlo. Onderwijs vormde naast zorg een belangrijk onderdeel van hun werk. Bij de start van de meisjesschool begonnen de zusters met ongeveer dertig kinderen. De lokale bron vermeldt dat daar zelfs meisjes van tien of elf jaar bij waren die nog nauwelijks […]
Van openbare school naar katholieke jongensschool Het schoolgebouw aan de Dorpsstraat werd in 1899 als openbare school in gebruik genomen. In 1927 droeg de gemeente het op verzoek van het kerkbestuur over aan de parochie. Vanaf dat moment heette de school de R.K. bijzondere jongensschool Sint Johannes, kortweg Johannesschool. Niet-katholieke onderwijzers verloren bij die overgang […]
Van gemengde dorpsschool naar aparte jongensschool De oudste Mierlose dorpsschool was niet formeel uitsluitend voor jongens, maar jongens maakten historisch vaker gebruik van onderwijs dan meisjes. Na de opening van de katholieke meisjesschool in 1874 bleven aan de openbare school aan de Dorpsstraat vrijwel alleen jongens over. In 1927 werd deze school officieel de katholieke […]
Geloof als onderdeel van de schooldag Katholiek onderwijs kreeg in Mierlo vanaf de tweede helft van de negentiende eeuw een steeds grotere plaats. De Franciscanessen begonnen in 1874 met onderwijs voor meisjes en kleuters; later kwam ook de jongensschool onder het kerkbestuur. Het kerkbestuur was tevens schoolbestuur. Catechismus, misbezoek en godsdienstonderwijs stonden naast lezen, schrijven, […]
Klassenfoto’s van Mierlo als historische bron Klassenfoto’s zijn meer dan nostalgische afbeeldingen. Wanneer school, klas, jaar en personen betrouwbaar zijn geïdentificeerd, kunnen ze onderwijsgebouwen, kleding, groepsgrootte, leerkrachten en generaties dorpsbewoners zichtbaar maken. Tegelijk zijn ze selectieve momentopnamen: afwezigheid op een foto betekent niet noodzakelijk afwezigheid op school, en namen die later uit herinnering zijn toegevoegd […]
Meisjesschool vanaf 1874 De Luciaschool begon in 1874 als katholieke meisjesschool. Zij lag aanvankelijk tegenover de pastorie, ongeveer op de plaats waar later Huize Bethanië kwam. De Franciscanessen verzorgden het onderwijs. Naast de meisjesschool richtten zij in 1877 een gemengde kleuterschool op. Nieuwbouw en uitbreiding Na de Onderwijswet van 1920 werd subsidie verkregen voor nieuwbouw. […]
Minder schoolbezoek in de negentiende eeuw Meisjes hadden formeel toegang tot de openbare school, maar bezochten die in de negentiende eeuw minder vaak dan jongens. De komst van aparte meisjesscholen veranderde dat. In Mierlo-Dorp opende in 1874 de Luciaschool en in Mierlo-Hout kwam in 1889 meisjesonderwijs van de Zusters van Liefde. De lokale leerlingcijfers laten […]
Merklappen en borduurwerk in Mierlo Historische kern Merklappen en borduurwerk behoren tot de materiële cultuur die gemakkelijk als huiselijk detail wordt onderschat. Een lokale publicatie volgt de ontwikkeling “van merklap tot borduurlap”. Zulke objecten kunnen informatie geven over handwerkonderwijs, meisjesopvoeding, religieuze of decoratieve motieven, initialen en soms familiegeschiedenis. Tegelijk moet een losse lap niet automatisch […]
Mierlose stuntpiloten en vroege luchtvaart Vliegveld Molenheide Rond 1919 werd op de Molenheide, tussen Mierlo en Geldrop, een vliegveld ingericht als onderdeel van Lustoord Molenheide. Het Brabants Historisch Informatie Centrum beschrijft dit als het eerste vliegveld in de omgeving van Eindhoven. Bezoekers konden er vlieg- en parachutedemonstraties zien en tegen betaling rondvluchten maken. De exploitanten […]
Naaien, handwerken en kledingvaardigheden in Mierlo Naaien, handwerken en kledingvaardigheden in Mierlo richt zich niet op één kledingstuk, maar op de vaardigheden die nodig waren om kleding en huishoudtextiel te maken, te herstellen en te onderhouden. Dagelijks noodzakelijk werk Voor gezinnen in een agrarisch en ambachtelijk dorp was textielonderhoud lange tijd een terugkerende huishoudelijke taak. […]
Onderwijs wordt een overheidstaak In de negentiende eeuw werd het lager onderwijs steeds sterker door wetten en gemeentelijk bestuur geregeld. Onderwijzers moesten aan opleidingseisen voldoen en schoolopzieners controleerden de kwaliteit. Het bestaande Mierlose schoolgebouw verkeerde rond 1819 in slechte staat. Na klachten en provinciale toestemming werd het vernieuwd en uitgebreid; het aangepaste gebouw werd in […]
OBS ’t Hout OBS ’t Hout krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en betekenis van het onderwerp, […]
Eigen school vanaf 1873 Kinderen uit Mierlo-Hout gingen lange tijd naar de school in Mierlo-Dorp. In de negentiende eeuw werd de afstand en groei van ’t Hout steeds problematischer. In 1873 kreeg Mierlo-Hout een eigen school. Voor meisjes volgde in 1889 een belangrijke uitbreiding toen de Zusters van Liefde van Schijndel zich in het Sint-Alphonsusklooster […]
Een kleine dorpsschool Voor 1800 was het onderwijs in Mierlo kleinschalig en sterk verbonden met kerk en plaatselijke bestuurders. Kinderen van verschillende leeftijden konden tegelijk in één ruimte les krijgen. Lezen, schrijven en rekenen vormden de belangrijkste vaardigheden. Niet ieder kind volgde even regelmatig onderwijs; ouders betaalden schoolgeld en kinderen waren ook thuis of op […]
Onderwijsarchieven van Mierlo De geschiedenis van onderwijs in Mierlo is over verschillende archieven verspreid. Schoolgebouwen, onderwijsorganisaties en religieuze congregaties lieten ieder andere soorten dossiers na. Een gerichte bronnenkaart voorkomt dat alleen jubileumverhalen of herinneringen worden gebruikt. Wat de bronnen vastleggen De bronlaag bevat een concrete inventariseenheid over een lagere school in Mierlo, bouwbescheiden uit 1932–1965 […]
School, sport en vrije tijd Opgroeien in het huidige Mierlo verschilt sterk van de situatie waarin kinderen zomers van school wegbleven om op het land te werken. Onderwijs beslaat een veel groter deel van de jeugd en wordt aangevuld met kinderopvang, sport, muziek, cultuur en verenigingsactiviteiten. Ook de schoolomgeving verandert. Kindcentra combineren steeds vaker onderwijs […]
Katholieke vorming buiten schooltijd Een patronaat was bedoeld als georganiseerde ontmoetings- en vormingsplek voor katholieke jeugd, vooral jongens. Religieuze opvoeding, ontspanning en verenigingsactiviteiten kwamen er samen. Het Mierlose Patronaat werd in het begin van de twintigste eeuw gebouwd en kreeg een grote zaal met podium. Daardoor kon het naast jeugdwerk ook toneel, vergaderingen en andere […]
Klassen als momentopname Schoolfoto’s behoren tot de meest persoonlijke bronnen voor de lokale geschiedenis. Zij tonen leerlingen, leerkrachten, kleding, schoolgebouwen en soms speelplaatsen of klaslokalen. Omdat vrijwel ieder schooljaar nieuwe groepen ontstonden, vormen klassenfoto’s een soort visueel bevolkingsregister van opeenvolgende generaties Mierlonaren. Herkennen vraagt samenwerking De grootste uitdaging is vaak niet het beeld zelf, maar […]
Bewegen wordt onderdeel van het schoolprogramma Lichamelijke oefening kreeg in de twintigste eeuw een steeds duidelijker plaats in het onderwijs. Waar oudere schooldagen vooral draaiden om lezen, schrijven, rekenen, orde en kennisvakken, werd bewegingsonderwijs geleidelijk een vast onderdeel van het lesprogramma. Schoolgymnastiek vraagt andere ruimte dan een traditioneel klaslokaal. Daardoor kregen scholen speelplaatsen, gymnastieklokalen en […]
Leraar, koster en soms voorzanger De vroegere schoolmeester had vaak meer functies dan alleen lesgeven. In Mierlo kon hij tegelijk koster en voorzanger zijn. Dat verklaart waarom kerk en onderwijs eeuwenlang nauw met elkaar verbonden waren. Tot 1648 werden katholieke schoolmeesters door de kerkelijke omgeving benoemd. Daarna kwam het officiële onderwijs in protestantse handen. Reinier […]
