Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “Cholera”

37 dossiers
Encyclopedie-artikel

Pestuitbraak in Mierlo in 1636

Pestuitbraak in Mierlo in 1636 De pest van 1636 behoort tot de zwaarste gedocumenteerde ziekteperioden in de vroege Mierlose geschiedenis. Henk Simons reconstrueerde het verloop aan de hand van begraafregisters van de Heilige Luciaparochie en vergeleek het patroon met Geldrop. Voor 1635 overleden volgens zijn telling gemiddeld één à twee inwoners per maand. Vanaf augustus […]

Encyclopedie-artikel

Pokken

Kinderpokken in Mierlo Pokken vormden in de negentiende eeuw nog een reële bedreiging. Een goed gedocumenteerd Mierloos geval vond plaats in 1824, toen de veertienjarige Barbara Hartman ziek in Mierlo aankwam en natuurlijke pokken bleek te hebben. Zij overleed op 9 april. Er werden ook andere ziektegevallen vastgesteld. De burgemeester liet bij besmette woningen waarschuwingen […]

Encyclopedie-artikel

Rampen

Gebeurtenissen die het dorp collectief raakten Een ramp onderscheidt zich van een gewoon ongeval doordat de gevolgen een grotere groep of het hele dorp raken. In de Mierlose geschiedenis zijn verschillende gebeurtenissen zo in het collectieve geheugen terechtgekomen. De grote Marktstraatbrand van 1921 verwoestte tientallen woningen en liet 29 gezinnen zonder huis achter. Tijdens de […]

Encyclopedie-artikel

Rechtspraak in de heerlijkheid

Lokale rechtspraak vóór de moderne rechtbank In de heerlijkheid Mierlo werd rechtspraak lokaal georganiseerd binnen het Brabantse juridische bestel. De heer beschikte over heerlijke rechten, terwijl schout en schepenen een centrale rol speelden bij onderzoek, getuigenverhoor, vonnis en bestuur. De bevoegdheden konden zowel civiele conflicten als strafzaken omvatten. Voor ernstige misdrijven gold de hoge jurisdictie […]

Encyclopedie-artikel

Rode loop

Een zware epidemie in 1779 De ‘rode loop’ was een ernstige vorm van dysenterie met bloederige diarree. In 1779 werd Mierlo hard getroffen. Pastoor Sebastianus van Kerckhoven hield een gedetailleerd verslag bij. Tussen 1 en 23 oktober overleden volgens die bron 68 inwoners aan de ziekte. Op 14 oktober telde de gemeentesecretaris 211 zieken. Beperkte […]

Encyclopedie-artikel

Schepenbank

Bestuur en rechtspraak in één instelling Een schepenbank bestond uit lokale schepenen die onder leiding van de schout bestuurlijke en juridische taken uitvoerden. In een samenleving zonder moderne scheiding tussen gemeenteraad, bestuur en rechtbank liepen zulke functies in elkaar over. De schepenen legden verklaringen vast, behandelden transacties en spraken in rechtszaken vonnis. Hun stukken zijn […]

Encyclopedie-artikel

Straffen

Van boete tot doodstraf Historische rechtspraak kende een breed scala aan straffen. Geldboetes en verbeurdverklaring kwamen veel voor, maar ook openbare vernedering, verbanning, lijfstraffen en in uitzonderlijke zware zaken de doodstraf. De aard van de straf hing af van periode, delict, rechtsgebied en juridische status van betrokkenen. Het is daarom onjuist om één vast strafstelsel […]

Encyclopedie-artikel

Studiebeurzen van Jan Damen

Studiebeurzen van Jan Damen De nalatenschap van Jan Damen kreeg in Mierlo ook betekenis via studieondersteuning. Dit dossier richt zich niet opnieuw op zijn volledige biografie, maar op de langdurige werking van een fonds of fundatie waarmee opleiding voor begunstigden mogelijk werd gemaakt. Zulke beurzen laten zien hoe religieuze nalatenschappen, familieverbanden en onderwijs met elkaar […]

Encyclopedie-artikel

Vaccinatiegeschiedenis in Mierlo

Vaccinatiegeschiedenis in Mierlo Vaccinatie is een geschikt onderwerp om de overgang van traditionele ziektebestrijding naar georganiseerde volksgezondheid in Mierlo zichtbaar te maken. Vooral pokken vormden in de negentiende eeuw een directe aanleiding voor registratie, toezicht en inenting. Het dossier behandelt niet alleen medische techniek, maar ook de rol van gemeentebestuur, artsen, ouders en scholen. Pokken […]

Encyclopedie-artikel

Van Mierlo naar Rome

Een uitzonderlijke zestiende-eeuwse loopbaan De reis van Willem van Enckevoirt van het landelijke Mierlo naar Rome is een van de opvallendste persoonlijke verhalen uit de dorpsgeschiedenis. Een kerkelijke opleiding bood in de late middeleeuwen aan een talentvolle jongen een van de weinige wegen naar internationale studie en bestuur. Van Enckevoirt kwam vermoedelijk via ‘s-Hertogenbosch en […]

Encyclopedie-artikel

Volksverhalen versus feiten

Een mooi verhaal is niet automatisch een historische bron Lokale geschiedenis zit vol sterke verhalen. Sommige blijken goed gedocumenteerd; andere zijn mondelinge overlevering, latere uitleg of folklore. De heksenprocessen zijn een duidelijk voorbeeld. De processtukken bewijzen dat mensen in 1595 van toverij werden beschuldigd en veroordeeld. Ze bewijzen niet dat die toverij werkelijk plaatsvond. Ook […]

Encyclopedie-artikel

Vrouwen uit ’t Hout

Drie beschuldigden uit Mierlo-Hout Ook het toenmalige buurtschap ’t Hout, het latere Mierlo-Hout, werd in 1595 door de heksenvervolging getroffen. Marie Baten noemde tijdens een verhoor op 14 september drie vrouwen uit ’t Hout. Een van hen was Judth van Dorren. Zij werd opgepakt en bij vrouwen uit Lierop gevoegd die de waterproef moesten ondergaan. […]

Encyclopedie-artikel

Wapenschild Mierlo-Hout sinds 2006

Wapenschild Mierlo-Hout sinds 2006 Het wapenschild van Mierlo-Hout is geen historisch gemeentewapen uit de tijd dat het Hout nog tot de gemeente Mierlo behoorde, maar een modern, officieus identiteitssymbool. Het schild wordt sinds 2006 op initiatief van burgers gebruikt en combineert bewust verwijzingen naar zowel Mierlo als Helmond. Juist daardoor vertelt het meer dan alleen […]