Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “Veldnamen”

91 dossiers
Encyclopedie-artikel

Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo

Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en […]

Encyclopedie-artikel

Marktstraat als buurtschap

Meer dan alleen een straat In de volkstelling van 1840 werd Marktstraat niet alleen als straatnaam gebruikt, maar als afzonderlijke buurtschap. Er werden 47 huizen en 353 inwoners geregistreerd. Daarmee was Marktstraat in 1840 een van de grootste bevolkingsconcentraties binnen de gemeente Mierlo. Een agrarisch en sociaal lint De historische Marktstraat bestond uit woningen, boerderijen, […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo als forensendorp

Wonen in Mierlo, werken in de regio In de twintigste eeuw veranderde Mierlo van een dorp waarin landbouw en lokale nijverheid veel werk boden naar een woonplaats waarvan een groot deel van de beroepsbevolking buiten het dorp werkt. Betere wegen, fietsverbindingen, busvervoer en vooral de auto maakten dagelijkse reizen naar Eindhoven, Helmond, Geldrop en andere […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo in de krant 1850–1975

Mierlo in de krant 1850–1975 Historische kern Kranten vormen een uitzonderlijke seriële bron voor de geschiedenis van Mierlo. De Heemkundekring heeft berichten over het dorp uit de periode 1850–1975 verzameld en ontsloten, terwijl Delpher een bredere landelijke krantencollectie biedt. Daarin verschijnen niet alleen grote branden en bestuurlijke besluiten, maar ook advertenties, faillissementen, ongelukken, verkiezingen, verenigingsnieuws […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo in de krant 1975–heden

Mierlo in de krant 1975–heden De digitale verzameling van krantenverwijzingen vanaf 1975 maakt zichtbaar hoe Mierlo in de recente pers verschijnt: van bestuur en erfgoed tot sport, inwoners en dorpsdebatten. Dit dossier behandelt niet één nieuwsgebeurtenis, maar de krant als venster op veranderende publieke aandacht. De selectie van de heemkundekring is een onderzoeksingang en geen […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo Magazine

Mierlo Magazine Mierlo Magazine is een eigentijdse publicatievorm waarin historische en lokale verhalen voor een breed publiek worden samengebracht. Als encyclopedisch onderwerp is niet alleen de inhoud interessant, maar ook de wijze waarop lokaal erfgoed in de eenentwintigste eeuw wordt geselecteerd, vormgegeven en doorgegeven. Het dossier behandelt het magazine daarom tegelijk als publicatie, publieksgeschiedenis en […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo na 1945

Wederopbouw, groei en regionalisering Na 1945 veranderde Mierlo van een dorp met veel landbouw en plaatselijke bedrijvigheid in een snel groeiende woonplaats binnen de regio Eindhoven–Helmond. Na 1945 veranderde de Mierlose economie snel. Landbouw werd minder arbeidsintensief, textiel bleef aanvankelijk een grote werkgever en woningbouw, detailhandel, garages en dienstverlening groeiden. Na het verlies van Mierlo-Hout […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo rond 1984

Mierlo rond 1984 Het jaar 1984 is bruikbaar als momentopname van een dorp tussen naoorlogse groei en de grote bestuurlijke veranderingen van de jaren negentig en 2004. Het was bovendien het oprichtingsjaar van Heemkundekring Myerle. Een terugblik op Mierlo rond 1984 kan winkels, straten, scholen, verenigingen, nieuwbouw en verdwenen elementen naast elkaar plaatsen. Dit dossier […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo Taptoe

Mierlo Taptoe Jaarlijks muziek- en showevenement op en rond het gemeentehuisplein. Dit onderwerp krijgt een zelfstandig dossier omdat het een eigen plaats heeft in de geschiedenis van Mierlo en niet voldoende zichtbaar wordt wanneer het slechts als detail in een groter overzichtsartikel blijft staan. Historische kern De eerste Mierlo Taptoe vond plaats op zondag 30 […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo van Oorsprong tot Heden (2004)

Mierlo van Oorsprong tot Heden (2004) Mierlo van Oorsprong tot Heden verscheen in 2004 en is een van de breedste historische syntheses die specifiek aan Mierlo zijn gewijd. Het boek werd geschreven door regionaal historicus Jean Coenen en behandelt de geschiedenis van het grondgebied over een zeer lange tijdsspanne. Voor de Digitale Encyclopedie van Mierlo […]

Encyclopedie-artikel

Mierlo’s Woordenboek

Lokale woorden vastgelegd Mierlo’s woordenboek is een publicatie van Gerard van der Vleuten waarin het Mierlose dialect systematisch is vastgelegd. In de bibliotheek van Heemkundekring Myerle staat een tweede druk uit 2007 geregistreerd. Een dialectwoordenboek is meer dan een lijst vertalingen. Het legt woorden vast die kunnen verdwijnen wanneer dagelijkse werkzaamheden, landbouw, huisnijverheid of oude […]

Encyclopedie-artikel

Mierloos dialect

Een lokale vorm van het Brabantse dialect Het Mierloos behoort tot de Brabantse dialectwereld. Het deelt veel woorden en klanken met omliggende plaatsen, maar lokale uitspraak, woordkeuze en uitdrukkingen geven het een eigen karakter. Heemkundekring Myerle besteedt regelmatig aandacht aan het dialect. In lokale puzzels worden inwoners bijvoorbeeld uitgedaagd om woorden en zinnen in het […]

Encyclopedie-artikel

Moeders scholk in het oude Mierlo

Moeders scholk in het oude Mierlo De scholk, een lokaal gebruikte benaming voor schort of voorschoot, is een klein onderwerp dat veel kan vertellen over dagelijks werk, kleding en vrouwengeschiedenis. Juist zulke alledaagse voorwerpen verdwijnen gemakkelijk uit geschreven archieven maar zijn herkenbaar op foto’s en in herinneringen. Werkkleding Een schort beschermde kleding bij huishoudelijk werk, […]

Encyclopedie-artikel

Molen van Branten in oorlogstijd

Molen van Branten in oorlogstijd De Molen van Branten heeft naast zijn lange molengeschiedenis een afzonderlijke oorlogshistorische laag. Door de verhoogde ligging aan de rand van het toenmalige dorp bood de molenberg uitzicht richting Eindhovensch Kanaal en Mierlo-Hout. Daardoor kreeg de omgeving tijdens de oorlog en vooral bij de gevechten van september 1944 een militaire […]

Encyclopedie-artikel

Mondelinge geschiedenis

Herinneringen als historische bron Niet alles wat in een dorp gebeurt komt in officiële documenten terecht. Persoonlijke herinneringen kunnen informatie geven over dagelijks werk, bijnamen, gebruiken, oorlogservaringen, winkels, buurtcontacten en gebeurtenissen die nooit formeel zijn vastgelegd. Heemkundekring Myerle gebruikt die kennis onder meer bij fotoherkenning. Tijdens bijeenkomsten worden oude beelden getoond en vullen aanwezigen elkaar […]

Encyclopedie-artikel

Nalatenschap Jean Coenen bij Heemkundekring Myerle

Nalatenschap Jean Coenen bij Heemkundekring Myerle In 2026 kreeg Heemkundekring Myerle historisch relevant materiaal uit de nalatenschap van regionaal historicus Jean Coenen overgedragen. Die overdracht is belangrijker dan een gewone schenking van boeken. Een onderzoeksnalatenschap kan notities, kopieën, verwijzingen, werkbestanden en documentatie bevatten die inzicht geven in de manier waarop een historicus tot zijn publicaties […]

Encyclopedie-artikel

Nieuwe inwoners en Mierlose identiteit

Een dorp groeit door komst van buitenaf Mierlo veranderde in de twintigste eeuw van een overwegend agrarisch dorp in een aantrekkelijke woonplaats binnen de stedelijke regio Eindhoven-Helmond. Daardoor groeide het aandeel inwoners zonder generatieslange familieband met het dorp. Nieuwe inwoners brengen andere ervaringen, woorden en gewoonten mee. Tegelijk maken zij via school, sport, buurt, werk, […]

Encyclopedie-artikel

Oprichting van Heemkundekring Myerle in 1984

Oprichting van Heemkundekring Myerle in 1984 De officiële oprichting van Heemkundekring Myerle op 7 juni 1984 markeert een omslag in de manier waarop de geschiedenis van Mierlo georganiseerd werd onderzocht, verzameld en gepubliceerd. Voor die tijd bestond uiteraard al historische belangstelling, maar vanaf 1984 kreeg het vrijwilligerswerk een blijvende verenigingsstructuur. Aanloop in het voorjaar Een […]

Encyclopedie-artikel

Oranjefeest in Mierlo in 1937

Oranjefeest in Mierlo in 1937 Historische kern Een afzonderlijk lokaal artikel beschrijft het Oranjefeest dat in 1937 in Mierlo werd gehouden. Het dossier plaatst zo’n feest in de context van het interbellum, lokale verenigingen, scholen, muziek, vlagvertoon en gemeentelijke organisatie. Programmaonderdelen worden alleen exact opgesomd wanneer het oorspronkelijke programma of krantverslag is gecontroleerd. Plaats in […]

Encyclopedie-artikel

Oude boerderijen

Boerderijtypen in een agrarisch dorp Mierlo kende tot ver in de twintigste eeuw een groot aantal boerderijen. Veel bewaarde voorbeelden behoren tot het Brabantse langgeveltype, waarin wonen, stal en bedrijfsruimte onder één lang dak zijn samengebracht. Boerderijen stonden niet willekeurig verspreid. Hun ligging hing samen met oude akkers, beemden, zandwegen en gehuchten. Daardoor zijn zij […]

Encyclopedie-artikel

Oude films

Bewegend Mierlo uit de twintigste eeuw Historische film is een uitzonderlijke bron omdat niet alleen gebouwen maar ook beweging, gedrag en gebeurtenissen zichtbaar blijven. Een belangrijk deel van het Mierlose filmmateriaal is gemaakt door huisarts dr. Emiel Kerssemakers, die van 1934 tot 1974 in Mierlo werkte en veel dorpsactiviteiten met een filmcamera vastlegde. Heemkundekring Myerle […]

Encyclopedie-artikel

Oude foto’s

Een visueel geheugen van het dorp Oude foto’s tonen details die geschreven bronnen vaak niet vermelden: gevels, kleding, wegdek, winkelreclame, bomen, voertuigen en de manier waarop inwoners openbare ruimte gebruikten. Heemkundekring Myerle beheert een omvangrijke beeldbank met foto’s van personen, gebouwen, verenigingen en gebeurtenissen uit Mierlo en het historische werkgebied. Een foto is niet vanzelf […]

Encyclopedie-artikel

Oude hoeven

Boerderij en land als één economische eenheid Een historische hoeve bestond niet alleen uit een boerderijgebouw. Tot de hoeve konden ook akkers, weilanden, beemden, heidegebruik en andere rechten behoren. Grote hoeven waren daardoor economische eenheden die generaties lang een vaste plaats in het landschap konden behouden. De Heren van Mierlo bezaten verschillende grote hoeven die […]

Encyclopedie-artikel

Oude woorden

Taal bewaart verdwenen werelden Oude dialectwoorden zijn vaak nauw verbonden met werkzaamheden en voorwerpen die uit het dagelijkse leven verdwenen. Landbouwgereedschap, textielwerk, onderdelen van een boerderij, voedselbereiding en lokale gebruiken hadden hun eigen woordenschat. Wanneer zo’n activiteit verdwijnt, verdwijnt vaak ook het woord uit actief gebruik. Daardoor kunnen woordenboeken en herinneringen informatie bewaren die in […]