Ga naar inhoud
Digitale Encyclopedie van Mierlo
Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.
Verkennen
Resultaten
Boek 200 jaar Oude Raadhuis In 2006 besteedde Heemkundekring Myerle bijzondere aandacht aan het Oude Raadhuis. Het gebouw was toen tweehonderd jaar oud. Rond dat jubileum verscheen het boek 200 jaar Oude Raadhuis. De publicatie kreeg binnen de vereniging zoveel gewicht dat een reguliere aflevering van de Myerlese Koerier dat jaar verviel in verband met […]
Nieuwe verbindingen over het kanaal De aanleg van het Eindhovensch Kanaal doorsneed bestaande wegen en landbouwroutes. Daarom moesten bruggen worden gebouwd. In het oorspronkelijke bestek waren acht vaste houten bruggen opgenomen. Op Mierloos grondgebied lagen de Broeksche, Oudvensche, Melkkoesche, Goorsche en Lungendonksche brug. Nog vóór de oplevering wist de bevolking bovendien een smal voetbrugje bij […]
Collectie Hein van den Boomen over Mierlo De particuliere documentatiecollectie van Hein van den Boomen is als afzonderlijke archiefingang relevant omdat zij verschillende soorten lokaal erfgoedmateriaal bij elkaar brengt. De collectie vormt geen neutrale totaalregistratie van Mierlo, maar juist een door een verzamelaar opgebouwde bronlaag met eigen accenten. Wat de bronnen vastleggen Het Regionaal Historisch […]
Een oude centrale as De Dorpsstraat is een van de belangrijkste historische lijnen door Mierlo. De straat verbindt verschillende oude kerngebieden en bevat of bevatte bestuurlijke, religieuze, commerciële en agrarische functies. Aan de Dorpsstraat staat het Oude Raadhuis uit 1806. Ook de standerdmolen staat tegenwoordig aan deze centrale dorpsas, nadat zij in de negentiende eeuw […]
Goedkoop vervoer van zware goederen Het kanaal was vooral bedoeld om Eindhoven en de omliggende industrie beter aan te sluiten op het landelijke vaarwegennet. Zware en volumineuze vrachten zoals bouwmaterialen, turf, steenkool, hout en machines waren over water goedkoper te vervoeren dan over de slechte landwegen. Ook Mierlo profiteerde. Inwoners werkten aan aanleg en onderhoud, […]
Bescherming van lokaal erfgoed Gemeentelijke monumenten zijn objecten die vooral op lokaal niveau van bijzondere cultuurhistorische, architectonische of stedenbouwkundige waarde zijn. Ze vullen de landelijke rijksmonumentenbescherming aan. Voor Mierlo kunnen juist karakteristieke boerderijen, woningen, bedrijfsgebouwen en kleinere objecten belangrijk zijn voor het lokale verhaal, ook wanneer hun betekenis niet van nationaal niveau is. Actuele lijst […]
Langgevelboerderijen in een agrarisch dorp Als voormalige agrarische gemeente kende Mierlo veel boerderijen. De cultuurhistorische inventarisatie noemt vooral het Brabantse langgeveltype: woon- en bedrijfsfuncties liggen daarbij onder één langgerekt dak en zijn vanaf de lange gevel bereikbaar. De meeste historische boerderijen waren sober uitgevoerd in baksteen en lagen dicht langs wegen of aan de rand […]
Geen strak gepland centrum De historische kern van Mierlo is in de loop van eeuwen gegroeid. De omgeving van de Luciakerk, Dorpsstraat, Heuvel, Marktstraat en oude verbindingswegen vormde geen vooraf ontworpen centrum, maar een netwerk van kerk, boerderijen, woningen, bestuurlijke gebouwen en kleine bedrijven. De cultuurhistorische inventarisatie wijst de omgeving van Zaagstelling, Heuvel en Dorpsstraat […]
Mierlo tussen regionale routes Mierlo lag eeuwenlang op landroutes tussen plaatsen als Geldrop, Helmond, Asten, Stiphout en Nuenen. Het wegennet bestond uit een combinatie van lokale zandwegen en enkele routes met een bredere regionale functie. In de negentiende eeuw werd die infrastructuur stapsgewijs verbeterd. Een route maakte deel uit van de verbinding Eindhoven-Geldrop-Mierlo-Asten-Venlo. In 1856–1857 […]
Zeilschip, trekschuit en stoomboot In de eerste periode werd het Eindhovensch Kanaal vooral gebruikt door zeilschepen en trekschuiten. In 1862 voer volgens de lokale kanaalgeschiedenis het eerste stoomschip over het kanaal. De vervoerde goederen waren vaak zwaar of omvangrijk: bouwmaterialen, hout, turf, steenkool en machines. Vanuit Mierlo konden goederen via een lokale losplaats worden aangevoerd […]
Een fijnmazig netwerk Naast de grotere zandwegen kende Mierlo een dicht netwerk van karrensporen en voetpaden. Karrensporen verbonden boerderijen met akkers, heide, hooilanden en naburige dorpen. Smallere voetpaden boden wandelaars vaak een directere route. Op historische kaarten is te zien dat het wegennet veel minder strak was dan tegenwoordig. Routes konden langs perceelsgrenzen lopen, splitsen […]
Kortste route naar de parochiekerk Kerkpaden waren voetpaden die bewoners van buurtschappen en verspreide boerderijen gebruikten om naar de kerk te gaan. Zij liepen vaak zo rechtstreeks mogelijk door akkers en weilanden en volgden niet altijd de bredere karroutes. De kadastrale kaart van Mierlo uit 1832 laat verschillende wegen met de naam Kerkweg zien. Daarbij […]
Route naar de kerk De Kerkstraat maakt deel uit van de oude route naar de historische kerkplaats van Mierlo. Op negentiende-eeuwse kaarten zijn meerdere ‘Kerkwegen’ herkenbaar die vanuit verschillende delen van het dorp naar de parochiekerk liepen. De straat kreeg in 1876 een bijzondere positie in de verkeersgeschiedenis van het dorp. Heemkundig onderzoek beschrijft de […]
Mierlo in 1888: bestuur, bevolking en voorzieningen brengt het gemeentelijke jaarverslag van 1888 samen tot een momentopname van het dorp. Het jaarverslag behandelt bevolking, bestuur, financiën, eigendommen, gezondheid, politie, onderwijs en landbouw. Bevolking en verkiezingen Op 1 januari 1888 telde Mierlo volgens de uitgewerkte bron 2602 inwoners. Geboorte en vestiging voegden in de loop van […]
Van agrarisch dorp naar woonplaats in een stedelijke regio Wie historische kaarten en foto’s naast het huidige Mierlo legt, ziet een ingrijpende verandering. Rond 1900 bestond het dorp uit een relatief open lint van bebouwing, boerderijen, akkers, boomgaarden en zand- of klinkerwegen. Grote delen van het huidige woongebied waren nog landbouwgrond. In de twintigste eeuw […]
Mondelinge geschiedenis van Mierlo Veel kennis over een dorp leeft eerst in herinneringen: verhalen over straten, bijnamen, winkels, oorlog, werk en verenigingen. Mondelinge geschiedenis maakt die kennis onderzoekbaar wanneer duidelijk wordt vastgelegd wie iets vertelt, wanneer en vanuit welke ervaring. Wat de bronnen vastleggen De bronlaag bevat formeel gearchiveerde oorlogsinterviews uit 1994, een heemkundige beeld- […]
Beschermd én onbeschermd erfgoed Het bouwkundige erfgoed van Mierlo bestaat uit meer dan alleen officieel beschermde monumenten. Rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten, archeologische locaties en karakteristieke maar onbeschermde panden vertellen samen het verhaal van het dorp. Bekende voorbeelden zijn de Luciakerk en pastorie, de standerdmolen, het Oude Raadhuis en het Patronaat. Daarnaast zijn historische boerderijen, woonhuizen, religieuze […]
Monumentenschildjes en zichtbare monumentenzorg in Mierlo Monumentenschildjes en zichtbare monumentenzorg in Mierlo beschrijft hoe monumenten niet alleen juridisch worden beschermd, maar ook herkenbaar worden gemaakt in de openbare ruimte. In 2024 werd een project afgerond waarbij rijks- en gemeentelijke monumenten in de gemeente met schildjes zichtbaar werden gemaakt. Van register naar straatbeeld Een monumentenregister is […]
Ontmoetingsplaatsen vóór het gemeenschapshuis Cafés en herbergen waren vroeger belangrijke sociale knooppunten. Ze boden eten en drinken, maar functioneerden ook als vergaderplaats voor verenigingen, plek voor handel en soms als locatie voor feesten, veilingen of openbare bijeenkomsten. In oude kranten en foto’s van Mierlo verschijnen uiteenlopende horecagelegenheden langs doorgaande straten en bij dorpsfuncties. Namen en […]
Wegen zonder verharding Tot diep in de negentiende eeuw bestond het Mierlose wegennet grotendeels uit zandwegen. In 1876 telde de gemeente ongeveer vijftig kilometer aan straten, wegen en voetpaden. De gemeentelijke wegen waren toen nog onverhard; alleen delen van de provinciale route Geldrop-Mierlo-Helmond waren al met klinkers of grind verbeterd. Zandwegen waren sterk afhankelijk van […]
Overval op het Oude Raadhuis in 1944 De overval op het Oude Raadhuis op 11 februari 1944 was een concrete verzetsactie in Mierlo. Het doel was niet een spectaculaire bezetting van het gemeentehuis, maar het ondermijnen van de administratieve middelen waarmee de bezetter inwoners kon oproepen en controleren. Juist daardoor past de actie in de […]
Provinciale monumentenlijst Mierlo 1992 Lokale historische bronnen noemen 1992 als moment waarop zestig Mierlose panden op een provinciale monumentenlijst zouden zijn opgenomen. De primaire provinciale documentatie laat echter een verwante maar andere bron zien: de Cultuurhistorische Inventarisatie Mierlo van het Monumenten Inventarisatie Project, gebaseerd op veldwerk in 1989/1990 en gepubliceerd in november 1990. Dit dossier […]
De nalatenschap achter het Apostelhuis Met ‘Stichting Van Enckevoirt’ wordt in de Mierlose geschiedenis de vermogens- en beheersstructuur rond de nalatenschap van kardinaal Willem van Enckevoirt bedoeld. Historische bronnen spreken vooral van de stichting of fundatie van het Apostelhuis. Inkomsten kwamen uit bezittingen, verpachtingen en andere rechten. Een rentmeester beheerde die middelen; later lag het […]
Textielverleden zichtbaar in het Mierlose straatbeeld Textielverleden zichtbaar in het Mierlose straatbeeld gaat over een recente vorm van erfgoedpresentatie: historische fotoborden op plekken die herinneren aan wevers, bedrijven en woonhuizen uit de textielgeschiedenis. Acht zichtbare locaties In 2025 meldde Heemkundekring Myerle dat in Mierlo op verschillende strategische plaatsen fotoborden waren aangebracht. Genoemd werden onder meer […]
