Encyclopedie-artikel

Bruggen van Mierlo

Nieuwe verbindingen over het kanaal De aanleg van het Eindhovensch Kanaal doorsneed bestaande wegen en landbouwroutes. Daarom moesten bruggen worden gebouwd. In het oorspronkelijke bestek waren acht vaste houten bruggen opgenomen. Op Mierloos grondgebied lagen de Broeksche, Oudvensche, Melkkoesche, Goorsche en Lungendonksche brug. Nog vóór de oplevering wist de bevolking bovendien een smal voetbrugje bij […]

Nieuwe verbindingen over het kanaal

De aanleg van het Eindhovensch Kanaal doorsneed bestaande wegen en landbouwroutes. Daarom moesten bruggen worden gebouwd. In het oorspronkelijke bestek waren acht vaste houten bruggen opgenomen.

Op Mierloos grondgebied lagen de Broeksche, Oudvensche, Melkkoesche, Goorsche en Lungendonksche brug. Nog vóór de oplevering wist de bevolking bovendien een smal voetbrugje bij het Berkendijkje af te dwingen.

Voortdurend vervangen

De oorspronkelijke houten bruggen bleven niet bestaan. Ze werden in de loop van de negentiende en twintigste eeuw meerdere keren vernieuwd. In de jaren dertig verschenen onder meer karakteristieke kattenrugbruggen; later volgden betonnen constructies. Ook tram, spoor en modern langzaam verkeer kregen eigen brugverbindingen.

Vijf bruggen en een afgedwongen voetverbinding

Bij de aanleg van het kanaal moesten bestaande verbindingen over het nieuwe water worden hersteld. Op Mierloos grondgebied lagen oorspronkelijk onder meer de Broeksche, Oudvensche, Melkkoesche, Goorsche en Lungendonksche brug. De bruggen waren aanvankelijk van hout en vast verhoogd uitgevoerd. Dat beperkte bedieningskosten, maar betekende ook dat constructie, doorvaarthoogte en belasting voortdurend op elkaar moesten worden afgestemd.

Een bijzonder voorbeeld is het voetbrugje bij het Berkendijkje. Dit stond niet in het oorspronkelijke bestek, maar de lokale bevolking drong erop aan omdat anders een flinke omweg via andere bruggen nodig was. Het smalle brugje kostte 325 gulden en overspande ongeveer zestien meter. Zulke details maken zichtbaar hoe sterk een kanaal het dagelijkse lopen en werken kon beïnvloeden. In de twintigste eeuw werden veel houten bruggen vervangen door andere typen, waaronder kattenrug- en betonnen bruggen. Daardoor zijn de bruglocaties vaak historisch continu, terwijl de constructies zelf meerdere generaties vertegenwoordigen.

De bruggen bepaalden bovendien waar verkeer het kanaal kon kruisen. Een verandering of afsluiting van één brug kon daardoor directe gevolgen hebben voor boeren, voetgangers en doorgaand verkeer. De geschiedenis van iedere brug is daarom tevens een geschiedenis van de omliggende wegen en buurtschappen.

Verandering van bereikbaarheid

Wegen, paden, bruggen, tram, kanaal en later gemotoriseerd verkeer veranderden niet alleen de manier waarop inwoners zich verplaatsten. Ze beïnvloedden ook handel, woonpatronen, bereikbaarheid van werk en voorzieningen en de relatie van Mierlo met Geldrop, Helmond en Eindhoven. Waar tracés of namen door de tijd veranderden, worden oude en moderne situaties bewust uit elkaar gehouden.

Samenhang binnen Mierlo

Het verwante dossier Eindhovensch Kanaal is via de relatie thematisch onderdeel met dit onderwerp verbonden. Het Eindhovensch Kanaal is een ongeveer 13,9 kilometer lange waterweg die Eindhoven met de Zuid-Willemsvaart verbindt.

Het verwante dossier Deel 09 – Water, kanaal, wegen, bruggen en vervoer is via de relatie onderwerp met dit onderwerp verbonden. Deze deelpagina is de inhoudelijke hoofdingang van dit onderdeel van de Digitale Encyclopedie van Mierlo.

Bronnen en zekerheid

Voor dit dossier wordt institutionele documentatie, archief- en erfgoedbronnen, lokale historische publicaties gecombineerd. De gebruikte bronlaag omvat Heemkundekring Myerle – Eindhovensch Kanaal, Gemeente Geldrop-Mierlo – Omgevingsvisie 2040, Gemeente Geldrop-Mierlo – Structuurvisie, Heemkundekring Myerle – Kerkstraat was eerste verharde weg en 3 aanvullende bronnen. Waar bronnen in detail verschillen, wordt het verschil niet weggepoetst maar als bronkritische nuance behouden. Zo blijft zichtbaar welk deel rechtstreeks gedocumenteerd is en welk deel een latere historische reconstructie betreft.

Bronnen en achtergrond

In de bronlaag is dit artikel expliciet verbonden met Heemkundekring Myerle – Beeldbank, Gemeente Geldrop-Mierlo – Omgevingsvisie 2040, Heemkundekring Myerle – Eindhovensch Kanaal, BHIC – Archief BBA en tramwegen en BHIC – De Commissaris van de Koningin over Mierlo. Die bronkoppeling wordt hier niet gebruikt om extra jaartallen of details te veronderstellen die niet in het bestaande dossier zijn onderbouwd. De uitbreiding legt vooral de herkomst en de samenhang van de bestaande kennis zichtbaarder vast. Wanneer bronnen verschillende soorten informatie bieden — bijvoorbeeld een archiefinventaris, lokale historische publicatie, officiële registratie of latere reconstructie — blijft het onderscheid tussen vastgelegd feit, interpretatie en lokale overlevering van belang.

Meer thematische verbanden

Historische aanbevelingen uit het bestaande kennisnetwerk. Canonieke relaties staan afzonderlijk onder “Verder ontdekken”.

Verbanden

Verder ontdekken

27 gekoppeld
onderbouwd door · Bron

Heemkundekring Myerle – Beeldbank

Organisatie: Heemkundekring Myerle. Type: lokale historische beeldcollectie. Gebruik: historische foto’s van onder meer Oude Raadhuis, Luciakerk, oorlogsbegraafplaats, televisietoren, kasteelboerderij, standerdmolen, verenigingen en inwoners. Redactioneel: bij ieder beeld afzonderlijk fotonummer, maker, datering, rechtenstatus en beschrijving vastleggen; de kring geeft zelf aan dat bij een deel van de foto’s maker, datum of gebeurtenis nog onbekend kan zijn. […]

thematisch onderdeel · Locatie

Eindhovensch Kanaal

Waterverbinding tussen Eindhoven en de Zuid-Willemsvaart Het Eindhovensch Kanaal is een ongeveer 13,9 kilometer lange waterweg die Eindhoven met de Zuid-Willemsvaart verbindt. De gemeente Eindhoven liet het kanaal in de jaren 1840 op eigen kosten aanleggen en bleef eigenaar. Voor Mierlo is het kanaal een opvallende landschappelijke grens tussen het dorp en het noordelijke buitengebied. […]

onderbouwd door · Bron

Heemkundekring Myerle – Eindhovensch Kanaal

Organisatie: Heemkundekring Myerle.Gebruik: aanleg, opening, bruggen, scheepvaart, Mierlose losplaats, trambrug en sluiting voor beroepsvaart.URL: https://www.heemkundekringmyerle.nl/eindhovenskanaal.html

onderbouwd door · Bron

Gemeente Geldrop-Mierlo – Omgevingsvisie 2040

Bronkwaliteit: A. Gemeentelijke omgevingsvisie met beschrijvingen van Mierlo-Oost, Sang en Goorkens, Gulbergen, historische akkers, kasteellandschap en cultuurhistorische kwaliteiten.

onderbouwd door · Bron

Gemeente Geldrop-Mierlo – Structuurvisie

Bronhouder: Gemeente Geldrop-Mierlo.Gebruik: beekdalen, Goorloop, Luchense Wetering, ecologische verbindingszones, Wolfsven en Molenheide.URL: https://simcms.geldrop-mierlo.nl/_flysystem/media/structuurvisie-1.pdf

onderbouwd door · Bron

Heemkundekring Myerle – Kerkstraat was eerste verharde weg

Organisatie: Heemkundekring Myerle.Publicatie: Myerlese Koerier 2018 nr. 2.Gebruik: 50 km straten, wegen en voetpaden in 1876, Kerkstraat als eerste gemeentelijke klinkerweg en historische Kerkwegen.URL: https://www.heemkundekringmyerle.nl/publicaties/Koerier/2018/2-2018.pdf

onderbouwd door · Bron

Heemkundekring Myerle – Historische geografie Mierlo

Organisatie: Heemkundekring Myerle.Gebruik: reconstructie van wegen, percelen, toponiemen en bebouwing op basis van het kadaster van 1832 en oudere bronnen.URL: https://www.heemkundekringmyerle.nl/Historische_geografie_Mierlo.html

onderbouwd door · Bron

BHIC – De Commissaris van de Koningin over Mierlo

Bronhouder: Brabants Historisch Informatie Centrum.Gebruik: contemporaine notities over de geplande stoomtram Eindhoven-Helmond, het tracé door Mierlo en Mierlo-Hout, wegen en het economische belang van het Eindhovensch…

onderbouwd door · Bron

BHIC – Archief BBA en tramwegen

Bronhouder: Brabants Historisch Informatie Centrum.Gebruik: archief van Brabantse Buurtspoorwegen en Autodiensten, inclusief stukken over tram- en buslijnen en de lijn Geldrop-Mierlo.

specifiek object binnen · Gebouw

Oudvensebrug

Oudvensebrug Oudvensebrug verdient een eigen objectdossier omdat de geschiedenis van het Eindhovensch Kanaal niet goed wordt begrepen wanneer alle overgangen als één generieke “brug” worden behandeld. Een historische kanaalovergang die meerdere verkeersfasen kende. De constructie, ligging en gebruikers veranderden door de tijd en moeten per kaartfase worden vastgelegd. Functie in het netwerk De brug vormde […]

specifiek object binnen · Gebouw

Goorsebrug

Goorsebrug Goorsebrug verdient een eigen objectdossier omdat de geschiedenis van het Eindhovensch Kanaal niet goed wordt begrepen wanneer alle overgangen als één generieke “brug” worden behandeld. Een brug die het kanaal en routes in het mierlose buitengebied met elkaar verbond. De constructie, ligging en gebruikers veranderden door de tijd en moeten per kaartfase worden vastgelegd. […]

specifiek object binnen · Gebouw

Kiezelbrug

Kiezelbrug Kiezelbrug verdient een eigen objectdossier omdat de geschiedenis van het Eindhovensch Kanaal niet goed wordt begrepen wanneer alle overgangen als één generieke “brug” worden behandeld. Een kanaalbrug waarvan naam en functie in de lokale infrastructuur apart moeten worden gevolgd. De constructie, ligging en gebruikers veranderden door de tijd en moeten per kaartfase worden vastgelegd. […]