Digitale Encyclopedie van Mierlo

Verhalen, plekken en mensen van Mierlo — met elkaar verbonden.

Zoek in de bestaande historische kennisbank zonder honderden dossiers tegelijk te laden. Elk resultaat opent op zijn vaste, canonieke MvM-adres.

Verkennen

Collecties

Bekijk de 18 hoofdthema’s

Resultaten

Zoeken naar “Mierlo in de twintigste eeuw”

198 dossiers
Encyclopedie-artikel

Hotels

Overnachten in en rond het dorp De oudste vorm van logies was de herberg. Reizigers konden er eten, drinken en overnachten, terwijl stalling voor paard of wagen eveneens belangrijk kon zijn. In de twintigste eeuw ontstonden modernere hotel- en recreatievoorzieningen. De ligging tussen Eindhoven, Helmond en natuurgebieden maakte Mierlo ook aantrekkelijk voor zakelijke bezoekers, sportteams […]

Encyclopedie-artikel

Huisartsenzorg

Lang afhankelijk van artsen buiten het dorp Professionele medische zorg kwam in Mierlo relatief laat structureel op gang. Inwoners deden onder meer een beroep op artsen uit Helmond en Geldrop. In de negentiende eeuw organiseerde de gemeente een armenpraktijk. Plattelandsheelmeester Jacobus van Hout verzorgde samen met vroedvrouw Maria Anna van Stekelenborg onvermogende patiënten. Na zijn […]

Encyclopedie-artikel

Ignatius De Haes en de Mierlose textielindustrie

De naam De Haes wordt onderdeel van Mierlo De Mierlose fabriek die generaties inwoners eenvoudig ‘De Haes’ noemden, ontstond uit een Eindhovense textielonderneming. Grondlegger Ignatius de Haes was al in 1904 overleden toen zijn kinderen de onderneming verder uitbouwden. Op 20 maart 1916 kochten zij grond aan de Brugstraat in Mierlo. Nog datzelfde jaar werd […]

Encyclopedie-artikel

Industriële textiel

Van thuiswevers naar fabrieken Mierlo had in de negentiende eeuw veel thuiswevers. In de vroege twintigste eeuw verschoof de textielproductie naar fabrieksgebouwen met mechanische getouwen. Willem Swinkels begon in 1900 met een haspelarij aan de latere Brugstraat en breidde in 1912 uit met een weverij. In 1916 kwamen De Haes in Mierlo-Dorp en de Tijken- […]

Encyclopedie-artikel

Industrieterrein Mierlo rond 1970

Industrieterrein Mierlo rond 1970 Rond 1970 kreeg de industriële ontwikkeling van Mierlo een nieuwe ruimtelijke vorm. In de heemkundige reconstructie van Koolen Conserven wordt vermeld dat de gemeente Mierlo in 1970 een industrieterrein ontwikkelde en dat Koolen en Hansen Transport tot de eerste vestigers behoorden. Daarmee verschoof bedrijvigheid verder van verspreide werkplaatsen en fabriekspanden in […]

Encyclopedie-artikel

Jeugd- en jongerenactiviteiten

Ruimte voor jonge Mierlonaren Jeugdwerk werd in de twintigste eeuw een belangrijk onderdeel van het Mierlose verenigingsleven. Kerkelijke jeugdgroepen, scoutingachtige organisaties, sportclubs, Jeugdvakantiewerk en later zelfstandiger jongerenorganisaties boden activiteiten buiten school en gezin. De Stichting Jeugdbelangen fungeerde als overkoepeling voor maar liefst 21 verenigingen en had behoefte aan eigen ruimte. In 1975 werd daarom een […]

Encyclopedie-artikel

Jeugdsport

Van ontspanning naar georganiseerde ontwikkeling Jeugdsport groeide in de twintigste eeuw sterk. Voetbalclubs, gymnastiekverenigingen, hockey en tennis bouwden aparte jeugdafdelingen op met trainers, competities en toernooien. Bij Mifano was jeugd al vroeg aanwezig. In 1954 telde de club vijftig junioren en pupillen tegenover 44 voetballende senioren. Vrijwilligers maken jeugdsport mogelijk Jeugdteams vragen trainers, leiders, scheidsrechters, […]

Encyclopedie-artikel

Jeugdverenigingen

Vrije tijd wordt georganiseerd In de twintigste eeuw kregen Mierlose kinderen en jongeren steeds meer georganiseerde activiteiten buiten school. Kerkelijke jeugdgroepen, sportclubs, scoutingachtige verbanden, vakantiewerk en later jongerencentra vormden een breed netwerk. Een opvallend voorbeeld is Stichting Jeugdbelangen. De lokale bron beschrijft deze organisatie als overkoepeling voor 21 verenigingen. Het Karrewiel en Poervoe In 1975 […]

Encyclopedie-artikel

Jongensonderwijs

Van gemengde dorpsschool naar aparte jongensschool De oudste Mierlose dorpsschool was niet formeel uitsluitend voor jongens, maar jongens maakten historisch vaker gebruik van onderwijs dan meisjes. Na de opening van de katholieke meisjesschool in 1874 bleven aan de openbare school aan de Dorpsstraat vrijwel alleen jongens over. In 1927 werd deze school officieel de katholieke […]

Encyclopedie-artikel

Kanaaltransport

Zeilschip, trekschuit en stoomboot In de eerste periode werd het Eindhovensch Kanaal vooral gebruikt door zeilschepen en trekschuiten. In 1862 voer volgens de lokale kanaalgeschiedenis het eerste stoomschip over het kanaal. De vervoerde goederen waren vaak zwaar of omvangrijk: bouwmaterialen, hout, turf, steenkool en machines. Vanuit Mierlo konden goederen via een lokale losplaats worden aangevoerd […]

Encyclopedie-artikel

Katholiek onderwijs

Geloof als onderdeel van de schooldag Katholiek onderwijs kreeg in Mierlo vanaf de tweede helft van de negentiende eeuw een steeds grotere plaats. De Franciscanessen begonnen in 1874 met onderwijs voor meisjes en kleuters; later kwam ook de jongensschool onder het kerkbestuur. Het kerkbestuur was tevens schoolbestuur. Catechismus, misbezoek en godsdienstonderwijs stonden naast lezen, schrijven, […]

Encyclopedie-artikel

Kerkelijke broederschappen in Mierlo

Kerkelijke broederschappen in Mierlo Kerkelijke broederschappen in Mierlo is als zelfstandig dossier opgenomen omdat het een herkenbaar onderdeel vormt van de sociale, religieuze, economische of landschappelijke geschiedenis van Mierlo. In oudere overzichtsartikelen kwamen onderdelen van dit onderwerp soms al zijdelings voor, maar daardoor bleven bronprovenance, ontwikkeling in de tijd en de lokale betekenis verspreid. Dit […]

Encyclopedie-artikel

Kerkelijke liefdadigheid

Zorg als religieuze opdracht De katholieke kerk speelde eeuwenlang een grote rol bij armen- en ouderenzorg. Liefdadigheid werd gezien als christelijke plicht en kreeg vorm via fondsen, collectes, parochiële verenigingen en religieuze congregaties. Het Apostelhuis was een vroeg Mierloos voorbeeld. In de negentiende eeuw kwamen daar de Franciscanessen bij, die onderwijs, armenzorg en verzorging van […]

Encyclopedie-artikel

Kerkmeesters van Mierlo

Kerkmeesters van Mierlo Kerkmeesters van Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en betekenis van het onderwerp, […]

Encyclopedie-artikel

Kinderen in het oude Mierlo

Opgroeien tussen gezin, werk en school Het dagelijks leven van kinderen in historisch Mierlo verschilde sterk van dat van nu. Het gezin was tegelijk woon-, werk- en opvoedingsgemeenschap. Kinderen hielpen thuis, op het land, in de winkel of in het ambacht van hun ouders. Dat werk had direct invloed op het schoolbezoek. In het gemeentelijke […]

Encyclopedie-artikel

Kruideniers

De buurtwinkel vóór de supermarkt De kruidenier verkocht een breed assortiment dagelijkse levensmiddelen. Producten werden vaak afgewogen of los verkocht en de winkel bevond zich regelmatig in of aan de woning van de eigenaar. Voor veel inwoners was de kruidenier niet alleen leverancier maar ook een vertrouwd sociaal contact in de buurt. Verdwijnen door schaalvergroting […]

Encyclopedie-artikel

Laatste gebruik van de fabriek

Na 1977 vooral opslag Nadat de productie naar Eindhoven was geconcentreerd, bleef het complex in Mierlo nog in gebruik als opslaglocatie. Vanaf 1986 viel de locatie onder Hatéma. Het aantal werknemers was tegen het einde nog zeer klein. 1995: de laatste zes werknemers vertrekken In 1995 vertrokken de laatste zes werknemers of gingen zij met […]

Encyclopedie-artikel

Landbouw in Mierlo

Eeuwenlang de economische basis Mierlo was tot ver in de twintigste eeuw in hoofdzaak een agrarisch dorp. Boerderijen lagen verspreid langs oude wegen, gehuchten en akkercomplexen. Veel bedrijven waren klein en combineerden akkerbouw, vee en nevenwerk om voldoende inkomen te verwerven. Op de zandgronden werden gewassen geteeld die relatief goed tegen schrale omstandigheden konden, zoals […]

Encyclopedie-artikel

Landbouw op de Mierlose zandgronden

Boeren op arme zandgrond Mierlo was tot ver in de twintigste eeuw in hoofdzaak een agrarisch dorp. Boerderijen lagen verspreid langs oude wegen, gehuchten en akkercomplexen. Veel bedrijven waren klein en combineerden akkerbouw, vee en nevenwerk om voldoende inkomen te verwerven. De hogere gronden rond Mierlo bestaan grotendeels uit zand. Zulke bodems zijn van nature […]

Encyclopedie-artikel

Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo

Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en […]

Encyclopedie-artikel

Lustoord Molenheide

De Molenheide ontwikkelde zich in de twintigste eeuw niet alleen als bos- en heidegebied, maar ook als recreatieve bestemming. De naam Lustoord Molenheide is verbonden met die recreatiegeschiedenis. Voor de encyclopedie wordt het onderwerp behandeld als onderdeel van de opkomst van vrije tijd, horeca en buitenrecreatie in Mierlo. Historische advertenties, ansichtkaarten, foto’s en gemeentelijke stukken […]

Encyclopedie-artikel

Marktstraat als buurtschap

Meer dan alleen een straat In de volkstelling van 1840 werd Marktstraat niet alleen als straatnaam gebruikt, maar als afzonderlijke buurtschap. Er werden 47 huizen en 353 inwoners geregistreerd. Daarmee was Marktstraat in 1840 een van de grootste bevolkingsconcentraties binnen de gemeente Mierlo. Een agrarisch en sociaal lint De historische Marktstraat bestond uit woningen, boerderijen, […]

Encyclopedie-artikel

Meisjesonderwijs

Minder schoolbezoek in de negentiende eeuw Meisjes hadden formeel toegang tot de openbare school, maar bezochten die in de negentiende eeuw minder vaak dan jongens. De komst van aparte meisjesscholen veranderde dat. In Mierlo-Dorp opende in 1874 de Luciaschool en in Mierlo-Hout kwam in 1889 meisjesonderwijs van de Zusters van Liefde. De lokale leerlingcijfers laten […]

Encyclopedie-artikel

Melkhandel

Melk van boer naar huishouden Melk werd vroeger rechtstreeks bij boeren gehaald of door melkverkopers aan huis bezorgd. De afstand tussen producent en consument was daardoor klein. Lokale herinneringen beschrijven inwoners die met een melkkan naar een boerderij gingen voor verse melk. Zuivelhandel professionaliseert Pasteurisatie, flessen, gekoeld vervoer, zuivelfabrieken en winkels veranderden deze keten. De […]