Hoofdthema

07. Ambachten, textiel & economie

Ontdek ambachten, textielnijverheid en economische ontwikkeling in Mierlo, van lokale vaklieden en thuiswerk tot bedrijven en industrie.

Samengestelde kennislaag

Dossiers binnen dit thema

151 dossiers
Bron

Heemkundekring Myerle – Katoenpad en textielverleden

Organisatie: Heemkundekring Myerle. Gebruik: Katoenpad op de kadasterkaart van circa 1832, thuiswevers, relatie met fabrikeurs in Geldrop en ontwikkeling van textiel in Mierlo. URL: https://www.heemkundekringmyerle.nl/publicaties/Koerier/2017/1-2017.pdf

Bron

Heemkundekring Myerle – Nieuwsbrief augustus 2025

Bronhouder: Heemkundekring Myerle. Gebruik: contemporaine documentatie over de zichtbare textielgeschiedenis via fotoborden, monumentenschildjes en het onderwijsproject rond ’t Schrijverke en Den Boogerd/De Kersentuin. Bronkwaliteit: B voor de beschreven verenigingsprojecten en actuele toestand. URL: https://www.heemkundekringmyerle.nl/publicaties/nieuwsbrief/2025/08_aug.pdf

Encyclopedie-artikel

Het boerenbedrijf

Gemengd bedrijf als basis Het traditionele boerenbedrijf in Mierlo was meestal geen sterk gespecialiseerd bedrijf zoals veel moderne landbouwbedrijven. Akkerbouw en veehouderij vulden elkaar aan. Rogge, boekweit, aardappelen en later uiteenlopende groenten werden gecombineerd met koeien, varkens, kippen en soms schapen of werkpaarden. De kringloop binnen het bedrijf was belangrijk. Vee leverde melk, vlees en […]

Bedrijf

Het Vertrouwen

Brouwerij van Arnoldus Branten Brouwerij Het Vertrouwen werd in 1877 opgericht door Arnoldus Branten. De brouwerij stond naast het Oude Raadhuis. Het brouwerijgedeelte maakte deel uit van een groter pand dat later door verbouwing in twee woningen werd verdeeld. Nog in 1911 als brouwerij geregistreerd Het kadaster beschreef het complex in 1911 nog als huis, […]

Encyclopedie-artikel

Historische cafés

Cafés als sociale infrastructuur Historische cafés waren ontmoetingsplaatsen voor veel meer dan alleen drank. Verenigingen vergaderden er, schutters en sportclubs vierden er bijeenkomsten en inwoners kwamen er voor kaartspel, muziek en nieuws. Heemkundig onderzoek noemt café Het Zwaantje aan de Marktstraat als een van de oudste horecalocaties die lange tijd op dezelfde plek bleef bestaan. […]

Encyclopedie-artikel

Hoefsmid

Specialist voor werkpaarden Zolang paarden dagelijks werden gebruikt voor landbouw en vervoer, was hoefverzorging essentieel. De hoefsmid bekapte hoeven en bracht hoefijzers aan wanneer gebruik en ondergrond dat vereisten. Het werk vroeg kennis van zowel metaalbewerking als het dier. Een verkeerd passend hoefijzer kon kreupelheid veroorzaken en daarmee direct de trekkracht van een boerenbedrijf aantasten. […]

Encyclopedie-artikel

Hooien

Wintervoer maken in de zomer Gras uit beemden en weilanden werd gemaaid en gedroogd tot hooi. Dat hooi was nodig om runderen en andere dieren door de winter te voeren wanneer weinig vers gras beschikbaar was. Het werk was sterk afhankelijk van droog weer. Maaien, keren, drogen, bijeenbrengen en binnenhalen moesten op het juiste moment […]

Encyclopedie-artikel

Horeca

Van herberg tot restaurant Horeca heeft in Mierlo een lange geschiedenis. Herbergen boden drank, eten, onderdak en ruimte voor bijeenkomsten. Cafés werden later belangrijke plaatsen voor verenigingen, kaartclubs, feesten en vergaderingen. Lokale brouwerijen waren nauw verbonden met deze herbergen. Toen de brouwerijen verdwenen, bleef de horecafunctie zelf bestaan en veranderde het aanbod richting cafés, restaurants […]

Encyclopedie-artikel

Hotels

Overnachten in en rond het dorp De oudste vorm van logies was de herberg. Reizigers konden er eten, drinken en overnachten, terwijl stalling voor paard of wagen eveneens belangrijk kon zijn. In de twintigste eeuw ontstonden modernere hotel- en recreatievoorzieningen. De ligging tussen Eindhoven, Helmond en natuurgebieden maakte Mierlo ook aantrekkelijk voor zakelijke bezoekers, sportteams […]

Encyclopedie-artikel

Huisslacht

Het varken werd op het erf verwerkt Huisslacht was lange tijd een vast onderdeel van het winterse boerenleven. Een slager of gespecialiseerde thuisslachter kwam naar het erf om een varken te slachten en verder te verwerken. Heemkundekring Myerle noemt onder meer Wim van Gerven als thuisslachter. Ook slager Janus van den Wittenboer trok in de […]

Persoon

Ignatius de Haes

Naamgever van een Mierlose fabriek die hij zelf niet meer meemaakte Ignatius de Haes was de grondlegger van de Eindhovense katoenonderneming waaruit later de Mierlose textielfabriek voortkwam. Hij overleed in 1904. Dat betekent dat de bekende Mierlose fabriek uit 1916 niet persoonlijk door Ignatius zelf werd gesticht; zijn kinderen en opvolgers zetten de onderneming voort […]

Encyclopedie-artikel

Ignatius De Haes en de Mierlose textielindustrie

De naam De Haes wordt onderdeel van Mierlo De Mierlose fabriek die generaties inwoners eenvoudig ‘De Haes’ noemden, ontstond uit een Eindhovense textielonderneming. Grondlegger Ignatius de Haes was al in 1904 overleden toen zijn kinderen de onderneming verder uitbouwden. Op 20 maart 1916 kochten zij grond aan de Brugstraat in Mierlo. Nog datzelfde jaar werd […]

Encyclopedie-artikel

Industriële textiel

Van thuiswevers naar fabrieken Mierlo had in de negentiende eeuw veel thuiswevers. In de vroege twintigste eeuw verschoof de textielproductie naar fabrieksgebouwen met mechanische getouwen. Willem Swinkels begon in 1900 met een haspelarij aan de latere Brugstraat en breidde in 1912 uit met een weverij. In 1916 kwamen De Haes in Mierlo-Dorp en de Tijken- […]

Encyclopedie-artikel

Industrieterrein Mierlo rond 1970

Industrieterrein Mierlo rond 1970 Rond 1970 kreeg de industriële ontwikkeling van Mierlo een nieuwe ruimtelijke vorm. In de heemkundige reconstructie van Koolen Conserven wordt vermeld dat de gemeente Mierlo in 1970 een industrieterrein ontwikkelde en dat Koolen en Hansen Transport tot de eerste vestigers behoorden. Daarmee verschoof bedrijvigheid verder van verspreide werkplaatsen en fabriekspanden in […]

Encyclopedie-artikel

Jaarmarkt van Mierlo uit 1232

Jaarmarkt van Mierlo uit 1232 Een van de vroegste aanwijzingen voor de economische betekenis van Mierlo is het recht om een jaarmarkt te houden. De Canon van Mierlo vermeldt dat hertog Hendrik I van Brabant in 1232 aan Mierlo het recht toekende om een jaarmarkt te organiseren. Zo’n marktprivilege was in de middeleeuwen meer dan […]

Persoon

Janus Cuijten

Janus Cuijten Historische kern Janus Cuijten was een Mierlose klompenmaker die in lokaal onderzoek als vertegenwoordiger van het ambacht wordt beschreven. Zijn gezin woonde bij het Eindhovensch Kanaal en de kinderen hielpen mee bij de klompenproductie. Rond de jaarwisseling 1969–1970 vermeldde het parochieblad zijn overlijden op 81-jarige leeftijd. Het familiebedrijf laat goed zien hoe huishoudelijke […]

Persoon

Johannes van Grootel

Johannes van Grootel Johannes van Grootel werd op 23 juni 1853 in Mierlo geboren en overleed daar op 26 oktober 1929. Zijn levensloop verbindt gemeentelijke administratie, landbouwbezit en industrialisatie. BHIC documenteert hem als gemeenteontvanger van Mierlo en als mede-eigenaar van de steenfabriek die vanaf 1912 in Mierlo-Hout werd geëxploiteerd. Van Grootel trouwde in 1894 met […]

Bedrijf

Jumbo Motor Cie Mierlo-Hout

Jumbo Motor Cie Mierlo-Hout Historische kern De industriële geschiedenis van Mierlo-Hout kreeg in 1927 een nieuwe fase toen M. van der Meulen het pand van de voormalige textielfabriek Holland kocht en er transportauto’s ging produceren. De Myerlese Koerier typeerde Jumbo in 2016 als de oudste nog bestaande fabriek van de voormalige gemeente Mierlo. De locatie […]

Locatie

Kersenboomgaarden van Mierlo

Deze locatielaag behandelt de Mierlose kersenboomgaarden als historisch landschap en gebruikt dezelfde gecontroleerde bronlaag als het artikel Kersenboomgaarden. Hoogstambomen als dorpsbeeld Toen de Mierlose kersenteelt groeide, verschenen rond het dorp steeds meer boomgaarden. De traditionele kersenbomen waren hoogstammen met brede kronen. Voor de oogst waren lange ladders en ervaren plukkers nodig. De boomgaarden hadden een […]

Encyclopedie-artikel

Keuterboeren

Boeren met weinig grond Niet iedere landbouwer bezat of pachtte een grote hoeve. Keuterboeren beschikten over een klein bedrijf met weinig grond en slechts enkele dieren. Het eigen bedrijf leverde vaak onvoldoende inkomen om een gezin volledig te onderhouden. Daarom werd landbouw geregeld gecombineerd met ander werk, bijvoorbeeld thuisweven, seizoenarbeid, dagloon of een ambacht. In […]

Encyclopedie-artikel

Kinderen op de boerderij

Vroege verantwoordelijkheid Kinderen op een boerderij hielpen vroeger vaak al jong mee. Kleine taken konden bestaan uit dieren voeren, eieren rapen, aardappelen sorteren, boodschappen doen of jongere kinderen verzorgen. Oudere kinderen werkten ook mee bij oogst en zwaardere werkzaamheden. Lokale levensverhalen laten zien dat het hele gezin kon worden ingezet om een gemengd boerenbedrijf draaiende […]

Encyclopedie-artikel

Kleine tuinders in Mierlo in 1940

Kleine tuinders in Mierlo in 1940 Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog werd de economische positie van kleine tuinders door de overheid administratief gevolgd en in bepaalde gevallen ondersteund. In een landelijke reeks inventarisatie- en steunberekeningsformulieren uit 1940 is Mierlo afzonderlijk opgenomen. Daarmee ontstaat een primaire bron voor een groep ondernemers die in algemene […]

Encyclopedie-artikel

Klompenmaker

Houten schoeisel voor dagelijks werk Klompen waren goedkoop, stevig en geschikt voor natte en modderige erven. In een agrarisch dorp was er daardoor lange tijd vraag naar lokale klompenmakers. Een concreet Mierloos voorbeeld is Janus Cuijten. Een herinnering uit de Heemkundekring beschrijft zijn gezin aan het Eindhovensch Kanaal als klompenmakersfamilie waarbij veel kinderen hielpen met […]

Encyclopedie-artikel

Koeien

Melk, mest en bezit Koeien waren belangrijke dieren op het gemengde boerenbedrijf. Zij leverden melk voor eigen gebruik en verkoop en produceerden mest voor het bouwland. Lokale herinneringen tonen hoe direct de melkvoorziening vroeger kon zijn. In een verhaal over de boerderij van de familie Smeets kwam een dorpsgenoot dagelijks met een melkkan naar de […]