Ga naar inhoud
Hoofdthema
Ontdek hoe bestuur, rechtspraak en gemeentelijke organisatie zich in Mierlo ontwikkelden, van de heerlijkheid tot de moderne gemeente.
Samengestelde kennislaag
Een langdurige bestuursperiode Hendrik II van Mierlo volgde Gooswijn I op. De Canon van Mierlo noemt hem in ieder geval tussen 1285 en 1317 als heer en laat zijn periode doorlopen tot 1331. Hij woonde veelal in ‘s-Hertogenbosch maar investeerde volgens de bron in Mierlo, onder meer in de kerk en in een ‘huijs te […]
Hendrik van Stekelenborg Hendrik van Stekelenborg combineerde in het begin van de negentiende eeuw een bestuurlijke functie met het beroep van vroedmeester. Daarmee staat hij op een interessant kruispunt van lokale overheid, medische professionalisering en geboortezorg. Wat de bronnen laten zien De historische reconstructie vermeldt dat Hendrik in 1805 als schepen werd aangesteld. Twee jaar […]
Historisch buurtschap in het noordelijke buitengebied Het Broek is een oud Mierloos buurtschap in een lager en natter landschap. Bij de volkstelling van 1840 telde het gebied volgens de lokale reconstructie 44 huizen en 250 inwoners. De naam broek sluit aan bij een veel voorkomende landschappelijke aanduiding voor natte, laaggelegen grond. Het agrarische gebruik bestond […]
Het Oude Raadhuis van Mierlo Deze beeldbankregistratie documenteert Het Oude Raadhuis en is gekoppeld aan het canonieke encyclopediedossier. De afbeelding dateert van 2011-04-16 en is gemaakt door Wammes Waggel. De afbeelding is opgenomen onder CC BY-SA 3.0. Herkomst en rechten Bron: Wikimedia Commons. Credit: Wammes Waggel / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0; technisch geoptimaliseerd. Bronpagina: […]
Van bescherming naar traditie Schuttersgilden ontstonden als broederschappen die naast religieuze en sociale taken ook een beschermende functie voor de lokale gemeenschap konden hebben. Heemkundekring Myerle beschrijft dat de nog bestaande schuttersgilden in de regio hun wortels tot de late middeleeuwen kunnen terugvoeren. Mierlo kende van oudsher drie schuttersgilden: Sint Catharina en Sint Barbara en […]
De naam De Haes wordt onderdeel van Mierlo De Mierlose fabriek die generaties inwoners eenvoudig ‘De Haes’ noemden, ontstond uit een Eindhovense textielonderneming. Grondlegger Ignatius de Haes was al in 1904 overleden toen zijn kinderen de onderneming verder uitbouwden. Op 20 maart 1916 kochten zij grond aan de Brugstraat in Mierlo. Nog datzelfde jaar werd […]
Jacobus van Hout Jacobus van Hout was een negentiende-eeuwse genees-, heel- en verloskundige die in Mierlo een belangrijke rol speelde in de armenpraktijk en bij koepokinentingen. Zijn loopbaan toont hoe de gemeente probeerde een structurele medische voorziening op te bouwen in een periode waarin provinciale toezichthouders kritiek hadden op de lokale zorg. Wat de bronnen […]
Auteur: Jean Coenen. Titel: Mierlo van Oorsprong tot Heden. Jaar: 2004. Type: lokale historische monografie. Gebruik: brede chronologische en thematische geschiedenis van Mierlo tot 2004, van prehistorie tot bestuurlijke ontwikkeling. Redactioneel: belangrijke secundaire basisbron; specifieke claims waar mogelijk koppelen aan de oorspronkelijke archief- of archeologische bron.
Johannes van Grootel Johannes van Grootel werd op 23 juni 1853 in Mierlo geboren en overleed daar op 26 oktober 1929. Zijn levensloop verbindt gemeentelijke administratie, landbouwbezit en industrialisatie. BHIC documenteert hem als gemeenteontvanger van Mierlo en als mede-eigenaar van de steenfabriek die vanaf 1912 in Mierlo-Hout werd geëxploiteerd. Van Grootel trouwde in 1894 met […]
Verdwenen residentie van de Heren van Mierlo Mierlo kende tot rond 1800 een omvangrijk omgracht kasteelcomplex. Wanneer het precies werd gebouwd is niet bekend. Archeologisch en historisch onderzoek maakt een oorsprong in de late middeleeuwen aannemelijk. De eerste betrouwbare schriftelijke vermelding staat in het testament van Hendrik Dickbier uit 1410. Dat jaar is een documentatiedatum […]
De plaats van het verdwenen kasteel Mierlo kende tot rond 1800 een omvangrijk omgracht kasteelcomplex. Wanneer het precies werd gebouwd is niet bekend. Archeologisch en historisch onderzoek maakt een oorsprong in de late middeleeuwen aannemelijk. De eerste betrouwbare schriftelijke vermelding staat in het testament van Hendrik Dickbier uit 1410. Van het Kasteel van Mierlo is […]
Kerkmeesters van Mierlo Kerkmeesters van Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en betekenis van het onderwerp, […]
Een jaarlijks dorpsfeest Kermis behoort tot de oudste terugkerende vormen van openbaar vermaak in Nederlandse dorpen. Ook in Mierlo vormde de jaarlijkse kermis een moment waarop werk en dagelijks ritme plaatsmaakten voor attracties, muziek, horeca en ontmoeting. De kermis was bovendien verbonden met het verenigingsleven. De gilden vierden tijdens kermisperioden eigen bijeenkomsten en schietactiviteiten, terwijl […]
Kermis en openbare orde in Mierlo De Mierlose kermis was een feestelijk hoogtepunt, maar vanuit bestuur en politie ook een periode met extra drukte. Vergunningen, drank, verkeer, sluitingstijden, attracties en conflicten maakten openbare orde tot een terugkerend onderdeel van de organisatie. Meer mensen op één plek Kermis trok inwoners en bezoekers naar cafés en attracties. […]
Kinderpokkenuitbraak in Mierlo in 1824 In het voorjaar van 1824 kreeg Mierlo te maken met kinderpokken nadat een rondreizend gezin in het dorp was aangekomen. De uitbraak is goed bruikbaar om te laten zien hoe een negentiende-eeuws gemeentebestuur omging met melding, isolerende waarschuwingen en de nog jonge praktijk van vaccinatie. Wat de bronnen laten zien […]
De laatste vrouwe van Mierlo Leopoldina Louisa van Scherpenzeel Heusch wordt in de Canon van Mierlo aangeduid als de laatste vrouwe van Mierlo. Zij overleed in 1920. Haar titel betekende in de twintigste eeuw niet dat zij nog de bestuurlijke en rechterlijke macht van een middeleeuwse landsheer bezat. De meeste heerlijke rechten waren toen al […]
Nieuwe wijk ten noorden van de Geldropseweg Luchen is een grote nieuwbouwwijk aan de noordwestzijde van Mierlo, direct ten noorden van de Geldropseweg. Het gebied was vóór de woningbouw een agrarisch landschap met een veel oudere bewoningsgeschiedenis; archeologisch onderzoek vond er onder meer resten uit bronstijd en ijzertijd. De gemeente ontwikkelt Luchen als groene woonwijk […]
Landelijk gebied bij Lierop Lungendonk lag in het zuidoostelijke deel van het oude gemeentelijke grondgebied van Mierlo, in de omgeving van Lierop en de Zuid-Willemsvaart. Het gebied had een uitgesproken agrarisch karakter met verspreide boerderijen en landbouwgronden. Door de ligging was Lungendonk geografisch sterker op Lierop en Someren georiënteerd dan op Mierlo-Dorp. Dat speelde mee […]
Grenscorrectie tegelijk met Mierlo-Hout De gemeentelijke herindeling van 1 januari 1968 betrof niet alleen Mierlo-Hout. Ook het gebied Lungendonk ging over naar een andere gemeente. CBS registreert dat Mierlo per 1 januari 1968 precies 138 hectare met 118 inwoners aan Someren overdroeg. Deze overdracht maakte deel uit van dezelfde regionale herindeling als de overgang van […]
Marechaussee en Rijksveldwacht in Mierlo Naast gemeentelijke veldwachters konden in Mierlo ook de Rijksveldwacht en Marechaussee optreden. Hun aanwezigheid wordt vooral zichtbaar bij situaties die meer capaciteit, specialistisch gezag of bovenlokale coördinatie vroegen. Daarmee vormt dit dossier de schakel tussen de lokale veldwachter en de latere nationale politieorganisatie. Verschillende korpsen De precieze bevoegdheden veranderden door […]
Medische armenzorg in Mierlo rond 1840 Rond 1840 werd de gebrekkige medische hulp aan arme inwoners van Mierlo onderwerp van provinciale kritiek. De reactie van het gemeentebestuur laat zien hoe gezondheidszorg vóór ziekenfondsen en moderne huisartsenzorg lokaal werd georganiseerd via betaalde armenpraktijken. Wat de bronnen laten zien De Myerlese Koerier beschrijft dat de Provinciale Commissie […]
Michaël Panken was burgemeester van Mierlo van 1863 tot 1910 en behoort daarmee tot de langst dienende lokale bestuurders uit de negentiende eeuw. Een langdurig burgemeesterschap De bezoeken van de Commissaris van de Koningin geven een ongewoon direct beeld van Panken in functie. Bij het bezoek van 23 augustus 1897 trof de commissaris hem op […]
Mierlo in 1888: bestuur, bevolking en voorzieningen brengt het gemeentelijke jaarverslag van 1888 samen tot een momentopname van het dorp. Het jaarverslag behandelt bevolking, bestuur, financiën, eigendommen, gezondheid, politie, onderwijs en landbouw. Bevolking en verkiezingen Op 1 januari 1888 telde Mierlo volgens de uitgewerkte bron 2602 inwoners. Geboorte en vestiging voegden in de loop van […]
Een plaats in oostelijk Brabant In de middeleeuwen maakte Mierlo deel uit van het Brabantse bestuurslandschap dat later bekendstond als de Meierij van ‘s-Hertogenbosch. Binnen die Meierij hoorde Mierlo bij het kwartier Peelland. Dat plaatst de lokale geschiedenis in een groter regionaal verband van dorpen, heerlijkheden en hertogelijke instellingen. Mierlo had binnen dat systeem een […]
